Χωρίς καμία διάθεση πλειοδοσίας στην αγανάκτηση για το θάνατο του 15χρονου, οφείλουμε να αναφερθούμε στο γενικότερο φαινόμενο που με βίαιο τρόπο εκδηλώνεται τις τελευταίες ημέρες. Η οργή όπως και η αγανάκτηση περισσεύει. Όπως περισσεύει και η υστεροβουλία πολλών από αυτούς που τις εκφράζουν ή ακόμη και τις υποθάλπουν δημόσια. Το παράδοξο θα ήταν να μην επιχειρούσε κανείς να εκμεταλλευτεί το γεγονός προς όφελος της δικής του αλήθειας, της δικής του επιδίωξης και εν γένει της δικής του προβολής στο μέλλον. Το ενδιαφέρον θα ήταν να προσπαθούσαν όλοι να κάνουν αναλύσεις όχι της εικόνας, αλλά των αιτιών που την προκάλεσαν. Η πραγματικότητα της δημόσιας τηλεμεταφερόμενης εικόνας, της γεμάτης με βία και "αγανάκτηση", όμως, δεν είναι καθόλου παράδοξη - κάθε άλλο. Είναι πλήρως ευθυγραμμισμένη με τα σημεία των καιρών.
Ας δούμε λίγο την εικόνα πριν συνεχίσουμε. Κατ αρχήν είναι η ίδια η εικόνα: το πλάνο με τις φωτιές, τις πέτρες, τους αγανακτισμένους, τους περαστικούς, τα αυτοκίνητα με τις ρόδες να κοιτάνε στον ουρανό. Είναι η φωνή του εκφωνητή που τη συνοδεύει: "κυρίες και κύριοι", "πού είναι το κράτος", "ανεξέλεγκτη η κατάσταση", "η Αθήνα καίγεται", "οι γνωστοί άγνωστοι", "Νίκο φύγε από εκεί μην κινδυνεύσεις". Είναι η εικόνα του πολίτη-θύματος: "πού ήταν η αστυνομία;", "περιμέναμε να δουλέψουμε στις γιορτές και τώρα τι θα κάνουμε;", "φώναζα στον αστυνομικό και εκείνος μου έλεγε να πάρω το 100", "στο χώρο που κάηκε δούλευαν 100 εργαζόμενοι της εταιρίας μας", "το κατάστημα ήταν ασφαλισμένο". Είναι η εικόνα του κυβερνώντος: "θα τους τιμωρήσουμε", "θα χυθεί άπλετο φως", "θα φτάσει το μαχαίρι στο κόκκαλο", "η κυβέρνηση συμπαρίσταται στα θύματα". Η εικόνα του μείζονος αντιπολιτευόμενου: "η κυβέρνηση αυτή έχει κλείσει τον κύκλο της", "εκλογές τώρα", "η κυβέρνηση είναι επικίνδυνη για το έθνος", "είμαστε έτοιμοι να αναλάβουμε τη διακυβέρνηση της χώρας". Και η εικόνα της προοδευτικής αριστεράς: "καλούμε τους νέους να κλείσουν τα σχολεία και τα πανεπιστήμια", "εμείς τη δική μας την πορεία την περιφρουρήσαμε", "όποιος και να ναι κυβέρνηση φταίει το σύστημα", "δεν συνεργαζόμαστε με κανέναν σε κυβέρνηση". Τέλος, η εικόνα του Αναλυτή: "η κοινωνία μας νοσεί", "να σκύψουμε πάνω από το πρόβλημα", "να λειτουργήσουν οι θεσμοί".
Τι κοινό έχουν όλες αυτές οι εικόνες; Κατά την άποψή μας, τρία πράγματα:
Κατ αρχήν επιφανειακά: είναι ίδιες, ως τηλεοπτικά πλάνα, με τις εικόνες πολλών γεγονότων εδώ και πολλά χρόνια, από τότε που ήρθαν στο προσκήνιο τα "Εξάρχεια", αν όχι νωρίτερα, κάπου στα μέσα της δεκαετίας του 80, λίγο μετά την "Αλλαγή". Με τη δολοφονία του Καλτεζά, με τον εμπρησμό του Πολυτεχνείου, τα "παραδοσιακά" επεισόδια της επετείου του Πολυτεχνείου, τον κλεφτοπόλεμο εντός και εκτός του Ιδρύματος, τα καψίματα της σημαίας, την άρση του ασύλου το 95 και πολλά παρόμοια.
Κατόπιν γλωσσικά: το ίδιο λεξιλόγιο, οι ίδιες φράσεις, εκπεφρασμένες από τα ίδια πρόσωπα, πρωταγωνιστές, αντιπολιτευόμενους, αναλυτές, παράγοντες γενικά, το πολύ-πολύ σε διαφορετικούς ρόλους. Το ίδιο βάπτισμα της επιφανειακής συνθηματολογίας ως "πολιτική", η ίδια αγανάκτηση του δημοσιογράφου.
Το τρίτο κοινό στοιχείο είναι λίγο πιο κρυμμένο: είναι το απέραντο Εγώ, η απέραντη Αυθεντία όλων των τοποθετήσεων των εμπλεκομένων σε οποιοδήποτε ρόλο. Είναι η δήθεν πολιτική έως και προσωπική υστεροβουλία εκμετάλλευσης του όποιου γεγονότος για ίδιον πολιτικό ή άλλο όφελος, έναντι της αντίπαλης παράταξης ή του εσωκομματικού ανταγωνισμού, ή και του αντίπαλου δικηγορικού γραφείου. Πάνω απ' όλα είναι η οικειοποίηση της πραγματικότητας με πρακτικές σκέδασης του φωτός της αλήθειας προς το χρώμα του παρατηρητή και η συνακόλουθη τύφλωση των παθητικών ακροατών ώστε να μην αναζητούν τίποτε παραπέρα.
Ως ενδιάμεσο συμπέρασμα μπορούμε με ασφάλεια να πούμε ότι το μόνο που άλλαξε "φέτος" είναι η ένταση των γεγονότων, η οποία όμως, δεν είναι τοπικό ελληνικό φαινόμενο, και επίσης, εξηγείται αν συμπεριλάβει κανείς την έννοια "συσσώρευση" στους συλλογισμούς του. Εδώ θα επανέλθουμε. Αρα δεν βρισκόμαστε προ "πρωτοφανών" καταστάσεων. Κάθε άλλο. Μάλιστα, ο τονισμός του "πρωτοφανών" είναι έως και ύποπτος και επιβεβαιώνει την άγνοια ή προβληματίζει για τις προθέσεις όσων τον χρησιμοποιούν. Επιβεβαιώνει, επίσης, το ανιστόρητο αυτών στους οποίους απευθύνεται, ακόμη και για μικρές περιόδους της τάξης των 15-25 ετών. Αλλά γι αυτό ας είναι καλά το Σχολείο, όποτε λειτουργεί.
Οφείλουμε να αναγνωρίσουμε ότι η τοποθέτηση του γεγονότος του θανάτου του 15χρονου από τη σφαίρα του αστυνομικού είναι εύστοχη: χαρακτηρίζεται ως αφορμή, και όντως έτσι είναι. Ποιες είναι, όμως, οι αιτίες; Για ποιο λόγο κανείς δεν αναφέρεται σε αυτές χωρίς να αναμασά δήθεν πολιτικές εκφράσεις που δεν σημαίνουν τίποτε απολύτως; Προς το παρόν θα επιχειρήσουμε να καταγράψουμε μερικά ερωτήματα και μάλλον θα επανέλθουμε.
1. Ποιοι είναι μεγαλύτεροι υποκριτές από τους επαγγελματίες πολιτικούς; Ποιοι νομοθετούν ό,τι τους συμφέρει, ενίοτε και προσωπικά, και δεν έχουν τιμωρηθεί ποτέ και για τίποτε; Το ερώτημα, βέβαια, είναι άτοπο αν πιστεύουμε ότι κανείς τους δεν έχει τίποτε για να τιμωρηθεί.
2. Ποιοι μεγαλώνουν τους αγριεμένους 15χρονους; Πόσο χρόνο τους αφιερώνουν; Πόσο παραγωγική και δημιουργική δουλειά κάνουν και πόσο μακριά από μικρά οικονομικά σκάνδαλα βρίσκονται; Πόσες φορές ψήφισαν με βάση το δικό Τους Συμφέρον; Αυτοί δεν χειροκρότησαν ως "προοδευτική" την κατάργηση του κόκκινου μελανιού στη διόρθωση, τις σύγχρονες παιδαγωγικές μεθόδους του σχολείου της ευκολίας; Την κατάργηση των Δημόσιων Πρότυπων σχολείων;
3. Ποιοι δημιούργησαν τη γενιά των 700 Ευρώ; Φύτρωσε η γενιά αυτή; Πόσοι από τους αναλυτές και κάθε είδους ενδιαφερόμενους για τους νέους που γυρνάνε στα παράθυρα και δίνουν το λόγο όπου και όπως θέλουν, παίρνουν 10 έως και 50 φορές περισσότερα το μήνα; Πόσοι από τους αγανακτισμένους επαγγελματίες που τους καίνε τις περιουσίες, είναι εργοδότες της γενιάς αυτής;
4. Πώς διαφοροποιούνται τα κόμματα εξουσίας; Από τα οράματα; Τις ιδεολογίες; Την πραγματιστική αντίληψη για τον κόσμο; Ή μήπως από τον εγωιστικό "ρεαλισμό" και τον αδιάκριτο κανιβαλιστικό συμφεροντολογικό ωφελιμισμό μετ' υποκριτικών επιφάσεων περί του "κοινού καλού";
5. Πώς αντιστέκονται τα κόμματα της λεγόμενης αριστεράς; Μήπως με κλισέ και ξύλινη φρασεολογία που δήθεν προστατεύει την υπέρτατη αλήθεια η οποία δεν διδάσκεται καν από τα πρωτότυπα κείμενα, παρά προβάλλεται ως δόγμα το οποίο όποιος δεν αποδέχεται είναι από αφομοιωμένος μέχρι υπάλληλος του συστήματος; Ή μήπως με την προτροπή να κλείσουν τα σχολεία και τα πανεπιστήμια και να μείνουν ακόμη περισσότερο αγράμματοι οι ήδη ημιμαθείς απόφοιτοι των φροντιστηρίων;
Το δε γελοίο, που γίνεται τραγικό όταν χάνονται ζωές, δεν είναι που όλοι μας είμαστε συνένοχοι σε όλα τα παραπάνω. Είναι που νομίζουμε ότι οι νέοι δεν τα βλέπουν ή έστω ότι δεν τα διαισθάνονται. Είναι που τους έχουμε και για βλάκες από πάνω. Και βέβαια, οι νέοι μας "τιμωρούν", ή τουλάχιστον έτσι νομίζουν.
Ας αφήσουμε, όμως, τις φιλοσοφίες, και ας ετοιμαστούμε να ψηφίσουμε το "Αλλο Κόμμα", για να "αλλάξουν τα πράγματα", και να έχουμε "την ησυχία μας" για να αποπληρώσουμε το "στεγαστικό" γιατί στην Ελλάδα "από τη γη ποτέ κανείς δεν έχασε". Περαστικά μας...
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΥΠΟΚΡΙΣΙΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΥΠΟΚΡΙΣΙΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
1.6.07
Μαθήματα επιτυχίας
(Περιοδικό ne.o - Τεύχος 72 - Ιούνιος 2007)
Το μήνα αυτό θα μας απασχολήσουν 10 μαθήματα - "συνταγές επιτυχίας" σε ανταγωνιστικές εποχές.
Μάθημα 1: Κρατάτε μια ενημερωμένη βέση δεδομένων με τις γνωριμίες σας. Φροντίστε να έχετε τα σωστά τηλέφωνα, αλλά και κάποιες σημαντικές επετείους. Ενα καλό PDA θα βοηθήσει πολύ. Αξίζει να μάθετε να το "συγχρονίζετε" με ανάλογο πρόγραμμα στο PC.
Μάθημα 2: Τηρείτε "ζεστές" τις γνωριμίες σας. Ακόμη και αν δεν έχετε κάτι να πείτε, κάντε που και που κανένα τηλεφώνημα. Οταν χρειαστείτε κάτι, θα έχουν ήδη καταγραφεί οι επικοινωνίες που έγιναν σε ανύποπτο χρόνο και αυτό θα είναι υπέρ σας.
Μάθημα 3: Αν "χαθείτε" με κάποιον που εκτιμάτε ότι για κάποια περίοδο θα σας είναι χρήσιμος, φροντίστε να κάνετε το πρέπον comeback. Μάθετε όσα περισσότερα μπορείτε γι αυτόν και "χτυπήστε" εύστοχα από την πρώτη συνάντηση. Εντοπίστε αυτά που τον απασχολούν και τον εντυπωσιάζουν: είναι οι ιδιοσυχνότητες που πρέπει να φροντίσετε να διεγείρετε με διακριτικότητα και έλεγχο.
Μάθημα 4: Στοχεύστε. Αποφασίστε τι θέλετε από τον καθένα στην ατζέντα σας και σχεδιάστε πώς θα το επιτύχετε. Χρησιμοποιήστε τη γνώση σας για τις ιδιοσυγκρασίες των άλλων, ώστε να κερδίσετε τον χρόνο που χρειάζεστε για να πετύχετε το στόχο σας, χωρίς κανείς να καταλάβει τι κάνετε. Εμφανίστε στο τραπέζι σχέδια, ιδέες, οράματα, χόμπυ, τεχνογνωσία και εν γένει γοητεία σε ό,τι θα μπορούσε να κρατήσει τους άλλους απασχολημένους και μάλιστα με τα δικά τους όνειρα.
Μάθημα 5: Κρατάτε πάντα μερικά χαρτιά κλειστά. Δεν χρειάζεται να τα ξέρουν όλοι όλα. Ιδιαίτερα εκείνοι που δεν ανήκουν στο στενό κύκλο και που ίσως θα ερμήνευαν την πραγματικότητα κατά τρόπο άβολο για εσάς. Σαφείς αναφορές στα οικονομικά τα δικά σας, καθώς και του στενού κύκλου σας, απαγορεύονται.
Μάθημα 6: Μην εκτίθεστε. Αν μπορείτε να αποφύγετε να χρεωθείτε μια ιδέα, ένα σχέδιο, μία κίνηση, κλπ, προτιμήστε το. Αφήστε κάποιον άλλο να πάει μπροστά εκτιθέμενος, όμως φροντίστε να έχετε κάποια ατού που θα σας δώσουν την πραγματική εξουσία στην κατάλληλη στιγμή. Αν τα πράγματα πάνε στραβά, θα μπορείτε να "δείξετε" ως υπαίτιους, τους με τη θέλησή τους εκτεθειμένους, ή ακόμη και να εμφανιστείτε ως σωτήρας. Τι καλύτερο;
Μάθημα 7: Διατηρήστε έλεγχο στις επικοινωνίες μεταξύ δύο ή περισσοτέρων μερών που έστω συγκυριακά φροντίζετε να έρθουν σε επαφή στα πλαίσια ενός στόχου σας. Αποφεύγετε να τους δίνετε το περιθώριο να επικοινωνούν μεταξύ τους. Οποιοσδήποτε από τους εμπλεκόμενους πρέπει να μπορεί να αποκοπεί από τους υπόλοιπους μόνο με μια δική σας παρέμβαση, η οποία είναι τόσο πιο εύκολη και αποτελεσματική, όσο περισσότερο εκτεθειμένος είναι ο άλλος.
Μάθημα 8: Ακολουθήστε το κοινωνικό etiquette, ιδιαίτερα για τους στόχους οι οποίοι έχουν περί πολλού την κοινωνική συναναστροφή. Δώστε σημασία σε μικρές πινελιές όπως δώρα ή events που θερμαίνουν το ενδιαφέρον του άλλου μέρους. Προσαρμοστείτε ακόμη και σε life style που δεν σας ταιριάζει, αρκεί αυτό να συμβάλλει στην επίτευξη του στόχου σας.
Μάθημα 9: Κάντε κοινωνικά "statements", δηλαδή δηλώστε κάποιες θέσεις σας ή υπονοείστε κάποιες ικανότητές σας μέσω του life style σας. Ολα επιτρέπονται: από την ενδυμασία των παιδιών σας μέχρι την υποτίμησή σας στα ακριβά αυτοκίνητα με πρόφαση την προστασία του περιβάλλοντος. Αν υπάρχει γύρω σας η οικονομική δυνατότητα, μπορείτε πάντα να καταφύγετε σε extreme statements που κάνουν καθαρό σε όλους ποιος έχει την ισχύ, ανεξάρτητα από την προστασία του περιβάλλοντος.
Μάθημα 10: Οταν έχετε επιτύχει το στόχο σας, αποχωρήστε με σαφήνεια και χωρίς συναισθηματισμούς. Η συσσώρευση συναναστροφών που έχουν κλείσει τον κύκλο τους είναι άσκοπη, και ενδεχομένως και να σας εκθέτει στις συναναστροφές που έχουν κάτι να σας προσφέρουν στο μέλλον. Διαμορφώστε τον επόμενο στόχο σας, μελετήστε τον, ετοιμαστείτε και προχωρήστε αποφασιστικά.
Αντί επιλόγου μια διευκρίνηση: τα μαθήματα αυτά ο υποφαινόμενος δεν τα παραδίδει, αλλά συνήθως τα λαμβάνει, όντας μάλλον κακός μαθητής. Το παρόν είναι μια απόπειρα ταξινόμησης και διατύπωσης ορισμένων εμπειριών που μπορεί να φανούν σε κάποιους χρήσιμες, στη μία ή την άλλη κατεύθυνση.
Το μήνα αυτό θα μας απασχολήσουν 10 μαθήματα - "συνταγές επιτυχίας" σε ανταγωνιστικές εποχές.
Μάθημα 1: Κρατάτε μια ενημερωμένη βέση δεδομένων με τις γνωριμίες σας. Φροντίστε να έχετε τα σωστά τηλέφωνα, αλλά και κάποιες σημαντικές επετείους. Ενα καλό PDA θα βοηθήσει πολύ. Αξίζει να μάθετε να το "συγχρονίζετε" με ανάλογο πρόγραμμα στο PC.
Μάθημα 2: Τηρείτε "ζεστές" τις γνωριμίες σας. Ακόμη και αν δεν έχετε κάτι να πείτε, κάντε που και που κανένα τηλεφώνημα. Οταν χρειαστείτε κάτι, θα έχουν ήδη καταγραφεί οι επικοινωνίες που έγιναν σε ανύποπτο χρόνο και αυτό θα είναι υπέρ σας.
Μάθημα 3: Αν "χαθείτε" με κάποιον που εκτιμάτε ότι για κάποια περίοδο θα σας είναι χρήσιμος, φροντίστε να κάνετε το πρέπον comeback. Μάθετε όσα περισσότερα μπορείτε γι αυτόν και "χτυπήστε" εύστοχα από την πρώτη συνάντηση. Εντοπίστε αυτά που τον απασχολούν και τον εντυπωσιάζουν: είναι οι ιδιοσυχνότητες που πρέπει να φροντίσετε να διεγείρετε με διακριτικότητα και έλεγχο.
Μάθημα 4: Στοχεύστε. Αποφασίστε τι θέλετε από τον καθένα στην ατζέντα σας και σχεδιάστε πώς θα το επιτύχετε. Χρησιμοποιήστε τη γνώση σας για τις ιδιοσυγκρασίες των άλλων, ώστε να κερδίσετε τον χρόνο που χρειάζεστε για να πετύχετε το στόχο σας, χωρίς κανείς να καταλάβει τι κάνετε. Εμφανίστε στο τραπέζι σχέδια, ιδέες, οράματα, χόμπυ, τεχνογνωσία και εν γένει γοητεία σε ό,τι θα μπορούσε να κρατήσει τους άλλους απασχολημένους και μάλιστα με τα δικά τους όνειρα.
Μάθημα 5: Κρατάτε πάντα μερικά χαρτιά κλειστά. Δεν χρειάζεται να τα ξέρουν όλοι όλα. Ιδιαίτερα εκείνοι που δεν ανήκουν στο στενό κύκλο και που ίσως θα ερμήνευαν την πραγματικότητα κατά τρόπο άβολο για εσάς. Σαφείς αναφορές στα οικονομικά τα δικά σας, καθώς και του στενού κύκλου σας, απαγορεύονται.
Μάθημα 6: Μην εκτίθεστε. Αν μπορείτε να αποφύγετε να χρεωθείτε μια ιδέα, ένα σχέδιο, μία κίνηση, κλπ, προτιμήστε το. Αφήστε κάποιον άλλο να πάει μπροστά εκτιθέμενος, όμως φροντίστε να έχετε κάποια ατού που θα σας δώσουν την πραγματική εξουσία στην κατάλληλη στιγμή. Αν τα πράγματα πάνε στραβά, θα μπορείτε να "δείξετε" ως υπαίτιους, τους με τη θέλησή τους εκτεθειμένους, ή ακόμη και να εμφανιστείτε ως σωτήρας. Τι καλύτερο;
Μάθημα 7: Διατηρήστε έλεγχο στις επικοινωνίες μεταξύ δύο ή περισσοτέρων μερών που έστω συγκυριακά φροντίζετε να έρθουν σε επαφή στα πλαίσια ενός στόχου σας. Αποφεύγετε να τους δίνετε το περιθώριο να επικοινωνούν μεταξύ τους. Οποιοσδήποτε από τους εμπλεκόμενους πρέπει να μπορεί να αποκοπεί από τους υπόλοιπους μόνο με μια δική σας παρέμβαση, η οποία είναι τόσο πιο εύκολη και αποτελεσματική, όσο περισσότερο εκτεθειμένος είναι ο άλλος.
Μάθημα 8: Ακολουθήστε το κοινωνικό etiquette, ιδιαίτερα για τους στόχους οι οποίοι έχουν περί πολλού την κοινωνική συναναστροφή. Δώστε σημασία σε μικρές πινελιές όπως δώρα ή events που θερμαίνουν το ενδιαφέρον του άλλου μέρους. Προσαρμοστείτε ακόμη και σε life style που δεν σας ταιριάζει, αρκεί αυτό να συμβάλλει στην επίτευξη του στόχου σας.
Μάθημα 9: Κάντε κοινωνικά "statements", δηλαδή δηλώστε κάποιες θέσεις σας ή υπονοείστε κάποιες ικανότητές σας μέσω του life style σας. Ολα επιτρέπονται: από την ενδυμασία των παιδιών σας μέχρι την υποτίμησή σας στα ακριβά αυτοκίνητα με πρόφαση την προστασία του περιβάλλοντος. Αν υπάρχει γύρω σας η οικονομική δυνατότητα, μπορείτε πάντα να καταφύγετε σε extreme statements που κάνουν καθαρό σε όλους ποιος έχει την ισχύ, ανεξάρτητα από την προστασία του περιβάλλοντος.
Μάθημα 10: Οταν έχετε επιτύχει το στόχο σας, αποχωρήστε με σαφήνεια και χωρίς συναισθηματισμούς. Η συσσώρευση συναναστροφών που έχουν κλείσει τον κύκλο τους είναι άσκοπη, και ενδεχομένως και να σας εκθέτει στις συναναστροφές που έχουν κάτι να σας προσφέρουν στο μέλλον. Διαμορφώστε τον επόμενο στόχο σας, μελετήστε τον, ετοιμαστείτε και προχωρήστε αποφασιστικά.
Αντί επιλόγου μια διευκρίνηση: τα μαθήματα αυτά ο υποφαινόμενος δεν τα παραδίδει, αλλά συνήθως τα λαμβάνει, όντας μάλλον κακός μαθητής. Το παρόν είναι μια απόπειρα ταξινόμησης και διατύπωσης ορισμένων εμπειριών που μπορεί να φανούν σε κάποιους χρήσιμες, στη μία ή την άλλη κατεύθυνση.
1.3.07
Συλλογική Υποκρισία
(Περιοδικό ne.o. - Τεύχος 69 - Μάρτιος 2007)
Ή και παραφροσύνη - διαλέξτε. Αυτός είναι ένας από τους προσήκοντες στην ελληνική πραγματικότητα χαρακτηρισμούς, με αφορμή τις εξελίξεις στο χώρο της Ανώτατης εκπαίδευσης. Λόγια χωρίς νόημα, φανατισμός μέχρις εσχάτων, υποκρισία, διπροσωπία και ξύλινη γλώσσα χαρακτηρίζουν τουλάχιστον τους περισσότερο "θορυβώδεις" εμπλεκόμενους. Ορατές και μη επιδιώξεις, επικοινωνιακά τεχνάσματα, και παντός είδους "χειρισμοί". Δήθεν ρεπορτάζ και δήθεν αναλύσεις από δήθεν δημοσιογράφους, στην πραγματικότητα εντολοδόχους υπαλλήλους μισθοδοτούμενους από επιχειρηματίες οι οποίοι, αν δεν έχουν δική τους ατζέντα, έχουν ανταλλάξιμο το αγαθό της ενημέρωσης για τις ατζέντες άλλων συναδέλφων τους.
Αποπροσανατολισμένη, αποσπασματική και υποκριτική η δήθεν αυθόρμητη αντίδραση της κοινής γνώμης, κατά παραγγελία η καταγραφή και αντιεπιστημονική η ερμηνεία αυτής από τις πάσης φύσεως σφυγμομετρήσεις. "Λογικά" όλα τα επιχειρήματα: αυτά που αναφέρονται στους κουκουλοφόρους, την απώλεια μαθημάτων, την κακή διαχείριση των πόρων, την εκλογή καθηγητών, την καταστροφή της δημόσιας περιουσίας, τους αιώνιους φοιτητές, την ανταγωνιστικότητα των αποφοίτων, τους φοιτητές που μεταναστεύουν για σπουδές αλλού, τη βάση του 10 και τόσα άλλα. Δεν θα αναπτύξουμε ούτε θα απαντήσουμε σε κανένα από αυτά διότι το ρόλο του "ποιητή εκ του προχείρου" δεν μπορούμε να τον παίξουμε με επιτυχία.
Θα επιχειρήσουμε να τεκμηριώσουμε την ομολογουμένως βαριά λέξη "υποκρισία" του τίτλου μας, την οποία την προσδίδουμε συνειδητά στον ανώνυμο "αϊ-σιχτιριστή" της εκπαιδευτικής πραγματικότητας, ο οποίος κάπου θέλει να αποδώσει την κακοδαιμονία τη δική του και των παιδιών του.
Ας δούμε λοιπόν ορισμένα ερωτήματα που δεν αναφέρονται ευθέως στην εκπαίδευση: Η κακοδιαχείριση της δημόσιας περιουσίας στα Πανεπιστήμια είναι η μοναδική ή έστω η μεγαλύτερη στην ελληνική πραγματικότητα; Η αντίδρασή μας στις υπόλοιπες περιπτώσεις είναι αντίστοιχη; Οι κουκουλοφόροι δρουν μόνο μέσα στο πανεπιστημιακό άσυλο; Παντού αλλού συλλαμβάνονται; Στα υπόλοιπα δημόσια αξιώματα (πλην αυτό του καθηγητή πανεπιστημίου) εκλέγονται οι άξιοι, οι ικανοί, και οι κατέχοντες την Αρετή; Οι αιώνιοι φοιτητές είναι τα μόνα "παράσιτα" που βαρύνουν δημόσιους προϋπολογισμούς; Οι φοιτητές που δεν βρίσκουν δουλειά πόσες ώρες πέρασαν μέσα στα αμφιθέατρα; Οι γονείς πολλών εξ αυτών δεν προσπάθησαν ποτέ να "τους βολέψουν κάπου" μέσω των "κυκλωμάτων" τους; Οι κακοί καθηγητές που δεν πατάνε στα μαθήματα, παίρνουν μισθό που τους επιτρέπει να ζήσουν; Οι περισσότερο κακοί καθηγητές που λειτουργούν ως επιχειρηματίες, είναι η μοναδική ή έστω η σημαντικότερη περίπτωση δημοσίων λειτουργών που αξιοποιούν τη θέση τους για προσωπικό όφελος; Αλήθεια, ο δημόσιος χαρακτήρας της εκπαίδευσης απειλείται μόνο στην τριτοβάθμια ή μήπως η ανώνυμη ελληνική "αϊ-σιχτιρίζουσα" οικογένεια, έχει από χρόνια αποδεχθεί ότι πρέπει να πληρώνει από τα βοηθήματα του δημοτικού μέχρι τα φροντιστήρια του λυκείου; Δεν είναι η πληρωμή η ισχυρότερη έμπρακτη αποδοχή της ανεπάρκειας του εκπαιδευτικού συστήματος από την αρχή του;
Η λίστα τέτοιων ερωτημάτων μπορεί να συνεχιστεί για πολύ, χωρίς κανείς να αρνείται ότι τα προσαπτόμενα στα Πανεπιστήμια είναι αβάσιμα ή αναληθή. Ωστόσο, ο τρόπος αντιμετώπισης των κακώς κειμένων, τόσο από τους νυν και τέως κυβερνώντες, όσο και από τους πολίτες, είναι δυσανάλογος προς εκείνον που εκδηλώνεται σε άλλα φαινόμενα σήψης στον υπόλοιπο δημόσιο βίο, αφήνοντας εκτός το γεγονός ότι οι πολιτικοί είναι εντελώς αναρμόδιοι έως ανεπαρκείς να χειριστούν το θέμα. Τι συμβαίνει, λοιπόν; Το άνοιγμα και ο έλεγχος της ευρωπαϊκής εκπαιδευτικής αγοράς είναι μια ερμηνεία με αρκετή ευστοχία. Πίσω, όμως, από αυτό, κρύβεται η επιδίωξη της θεσμοθέτησης των μαζικών σπουδών της ημιμάθειας, από απαξιωμένους θεσμούς και εξαρτημένους λειτουργούς δημοσίων πανεπιστημίων, αλλά και από τα ορατά στους πολλούς ιδιωτικά εκπαιδευτήρια που απλά θα μετονομαστούν σε "πανεπιστήμια" για να παραμυθιάσουν τους πελάτες τους.
Οσο για την ερμηνεία της αντιμετώπισης του θέματος από τους πολλούς, δεν μπορούμε παρά να την παραβάλλουμε προς τη συμπεριφορά του αγράμματου άνεργου που δέρνει τη γυναίκα του και τα παιδιά του επειδή δεν μπορεί να καταλάβει τις αιτίες της κατάστασής του, ούτε και "τον παίρνει" να αντιδράσει αλλού. Υποκρίνεται, αλλά μόνο προς τον εαυτό του.
Ή και παραφροσύνη - διαλέξτε. Αυτός είναι ένας από τους προσήκοντες στην ελληνική πραγματικότητα χαρακτηρισμούς, με αφορμή τις εξελίξεις στο χώρο της Ανώτατης εκπαίδευσης. Λόγια χωρίς νόημα, φανατισμός μέχρις εσχάτων, υποκρισία, διπροσωπία και ξύλινη γλώσσα χαρακτηρίζουν τουλάχιστον τους περισσότερο "θορυβώδεις" εμπλεκόμενους. Ορατές και μη επιδιώξεις, επικοινωνιακά τεχνάσματα, και παντός είδους "χειρισμοί". Δήθεν ρεπορτάζ και δήθεν αναλύσεις από δήθεν δημοσιογράφους, στην πραγματικότητα εντολοδόχους υπαλλήλους μισθοδοτούμενους από επιχειρηματίες οι οποίοι, αν δεν έχουν δική τους ατζέντα, έχουν ανταλλάξιμο το αγαθό της ενημέρωσης για τις ατζέντες άλλων συναδέλφων τους.
Αποπροσανατολισμένη, αποσπασματική και υποκριτική η δήθεν αυθόρμητη αντίδραση της κοινής γνώμης, κατά παραγγελία η καταγραφή και αντιεπιστημονική η ερμηνεία αυτής από τις πάσης φύσεως σφυγμομετρήσεις. "Λογικά" όλα τα επιχειρήματα: αυτά που αναφέρονται στους κουκουλοφόρους, την απώλεια μαθημάτων, την κακή διαχείριση των πόρων, την εκλογή καθηγητών, την καταστροφή της δημόσιας περιουσίας, τους αιώνιους φοιτητές, την ανταγωνιστικότητα των αποφοίτων, τους φοιτητές που μεταναστεύουν για σπουδές αλλού, τη βάση του 10 και τόσα άλλα. Δεν θα αναπτύξουμε ούτε θα απαντήσουμε σε κανένα από αυτά διότι το ρόλο του "ποιητή εκ του προχείρου" δεν μπορούμε να τον παίξουμε με επιτυχία.
Θα επιχειρήσουμε να τεκμηριώσουμε την ομολογουμένως βαριά λέξη "υποκρισία" του τίτλου μας, την οποία την προσδίδουμε συνειδητά στον ανώνυμο "αϊ-σιχτιριστή" της εκπαιδευτικής πραγματικότητας, ο οποίος κάπου θέλει να αποδώσει την κακοδαιμονία τη δική του και των παιδιών του.
Ας δούμε λοιπόν ορισμένα ερωτήματα που δεν αναφέρονται ευθέως στην εκπαίδευση: Η κακοδιαχείριση της δημόσιας περιουσίας στα Πανεπιστήμια είναι η μοναδική ή έστω η μεγαλύτερη στην ελληνική πραγματικότητα; Η αντίδρασή μας στις υπόλοιπες περιπτώσεις είναι αντίστοιχη; Οι κουκουλοφόροι δρουν μόνο μέσα στο πανεπιστημιακό άσυλο; Παντού αλλού συλλαμβάνονται; Στα υπόλοιπα δημόσια αξιώματα (πλην αυτό του καθηγητή πανεπιστημίου) εκλέγονται οι άξιοι, οι ικανοί, και οι κατέχοντες την Αρετή; Οι αιώνιοι φοιτητές είναι τα μόνα "παράσιτα" που βαρύνουν δημόσιους προϋπολογισμούς; Οι φοιτητές που δεν βρίσκουν δουλειά πόσες ώρες πέρασαν μέσα στα αμφιθέατρα; Οι γονείς πολλών εξ αυτών δεν προσπάθησαν ποτέ να "τους βολέψουν κάπου" μέσω των "κυκλωμάτων" τους; Οι κακοί καθηγητές που δεν πατάνε στα μαθήματα, παίρνουν μισθό που τους επιτρέπει να ζήσουν; Οι περισσότερο κακοί καθηγητές που λειτουργούν ως επιχειρηματίες, είναι η μοναδική ή έστω η σημαντικότερη περίπτωση δημοσίων λειτουργών που αξιοποιούν τη θέση τους για προσωπικό όφελος; Αλήθεια, ο δημόσιος χαρακτήρας της εκπαίδευσης απειλείται μόνο στην τριτοβάθμια ή μήπως η ανώνυμη ελληνική "αϊ-σιχτιρίζουσα" οικογένεια, έχει από χρόνια αποδεχθεί ότι πρέπει να πληρώνει από τα βοηθήματα του δημοτικού μέχρι τα φροντιστήρια του λυκείου; Δεν είναι η πληρωμή η ισχυρότερη έμπρακτη αποδοχή της ανεπάρκειας του εκπαιδευτικού συστήματος από την αρχή του;
Η λίστα τέτοιων ερωτημάτων μπορεί να συνεχιστεί για πολύ, χωρίς κανείς να αρνείται ότι τα προσαπτόμενα στα Πανεπιστήμια είναι αβάσιμα ή αναληθή. Ωστόσο, ο τρόπος αντιμετώπισης των κακώς κειμένων, τόσο από τους νυν και τέως κυβερνώντες, όσο και από τους πολίτες, είναι δυσανάλογος προς εκείνον που εκδηλώνεται σε άλλα φαινόμενα σήψης στον υπόλοιπο δημόσιο βίο, αφήνοντας εκτός το γεγονός ότι οι πολιτικοί είναι εντελώς αναρμόδιοι έως ανεπαρκείς να χειριστούν το θέμα. Τι συμβαίνει, λοιπόν; Το άνοιγμα και ο έλεγχος της ευρωπαϊκής εκπαιδευτικής αγοράς είναι μια ερμηνεία με αρκετή ευστοχία. Πίσω, όμως, από αυτό, κρύβεται η επιδίωξη της θεσμοθέτησης των μαζικών σπουδών της ημιμάθειας, από απαξιωμένους θεσμούς και εξαρτημένους λειτουργούς δημοσίων πανεπιστημίων, αλλά και από τα ορατά στους πολλούς ιδιωτικά εκπαιδευτήρια που απλά θα μετονομαστούν σε "πανεπιστήμια" για να παραμυθιάσουν τους πελάτες τους.
Οσο για την ερμηνεία της αντιμετώπισης του θέματος από τους πολλούς, δεν μπορούμε παρά να την παραβάλλουμε προς τη συμπεριφορά του αγράμματου άνεργου που δέρνει τη γυναίκα του και τα παιδιά του επειδή δεν μπορεί να καταλάβει τις αιτίες της κατάστασής του, ούτε και "τον παίρνει" να αντιδράσει αλλού. Υποκρίνεται, αλλά μόνο προς τον εαυτό του.
1.12.06
Λίγο χιούμορ, παρακαλώ...
(Περιοδικό ne.o - Τεύχος 66 - Δεκέμβριος 2006)
Η εικόνα της καθημερινότητας κατά βάθος ευχαριστεί ελάχιστους. Ο "αγώνας για το αύριο" τις περισσότερες φορές απλά καταργεί το σήμερα. Αυτή η φαινομενικά κοινότοπη διαπίστωση συχνά παραμερίζεται από τη "λογική" ενός κάποιου καθήκοντος: προς τον εαυτό μας, την οικογένεια, "τους άλλους" γενικώς, η οποία τελικώς παρασύρει και μεταθέτει τις καθημερινές χαρές, για κάποιο απροσδιόριστο "αύριο". Μέχρι τότε, τρέχουν τα στεγαστικά, οι δόσεις του τρίλιτρου, τα πάσης φύσεως dinner parties, και ασφαλώς ο life style προβληματισμός του τύπου "εσείς που θα πάτε φέτος τα Χριστούγεννα". Μπορεί κάποιος να περνά όλη τη ζωή του κάνοντας άχαρες εργασίες, αρκεί να πειστεί ότι είναι προσοδοφόρες ώστε να ικανοποιηθούν οι επιδιώξεις του. Το ποια εργασία χαρακτηρίζεται ως "άχαρη" είναι θέμα αισθητικής, με τη σημείωση ότι καμία διαστρέβλωση της αισθητικής δεν είναι πλέον πρωτότυπη.
Παραθέτω αποσπάσματα από άρθρο του Διονύση Χαριτόπουλου στα "Νέα" (7.12.2002): "…Στο πίσω μέρος του κεφαλιού μας όλοι ξέρουμε ότι στον κόσμο δεν ήρθαμε για να κάνουμε καριέρα, λεφτά και όνομα. Ήρθαμε πρωτίστως για να ζήσουμε και, ει δυνατόν, να αφήσουμε αυτόν τον κόσμο λίγο καλύτερο απ' ό,τι τον βρήκαμε. Αλλά δεν ζούμε. Κι αυτό μας τρελαίνει. …Όμως ο νέος άνθρωπος σπαταλά όλο τον χρόνο του, την ευφυΐα, την εφευρετικότητα και τις εμπνεύσεις του υπέρ της καριέρας του και όχι της ζωής του."
Αυτά ισχύουν και για τους νέους που βρίσκονται ακόμη στο σχολείο. "Καριέρα", εδώ, είναι ο βαθμός και η επιτυχία στα ΑΕΙ, η οποία εξάλλου ανήκει σε ολόκληρη την οικογένεια από την οποία και πηγάζει ως καθήκον. Αλλά και στα μικρά σχολικά χρόνια, το "κουδούνι" ηχεί, σήμερα ίσως περισσότερο από το παρελθόν, ως "λύτρωση" από κάτι που καταπιέζει χωρίς να δίνει χαρά. Ετσι από μικροί μάθαμε πως ο κόπος δεν συνδέεται με τη χαρά και το γέλιο, αλλά με την επίτευξη "στόχων", είτε πρόκειται για βαθμολογία στο σχολείο, είτε για το "πιάσιμο του πλάνου" πωλήσεων στην εταιρία. Μάθαμε πως άλλο πράγμα ο κόπος, και άλλο το λεγόμενο "fun" το οποίο ενίοτε έχει το σύνορό του στην εκτόνωση άνευ σκοπού και ουσίας. Το μάθαμε καλά αν και δεν μας το δίδαξαν κυριολεκτικά, και πολλοί το εφαρμόζουμε στις δουλειές μας.
Το σύστημα της παράνοιας αυτού του είδους δεν μπορεί να ισορροπήσει χωρίς την υποκρισία. "Οι χρηματιστές κόπτονται για την "ανάπτυξη", οι διαφημιστές μοχθούν για την "επικοινωνία", οι ασφαλιστές χτίζουν την "ασφαλιστική συνείδηση" κ.ο.κ. Εξ ου και το καταγέλαστο ορισμένων ότι ασκούν λειτούργημα" γράφει ο Δ.Χαριτόπουλος, και συμπληρώνουμε: Οι δάσκαλοι προσποιούνται ότι διδάσκουν, οι μαθητές υποκρίνονται ότι μαθαίνουν, τα στελέχη υποκρίνονται ότι προάγουν την ανάπτυξη η οποία εξάλλου είναι και στο υποκριτικό σενάριο όσων υποδύονται τους κυβερνήτες και γενικώς όλοι προσπαθούν και δηλώνουν ότι είναι κάτι που κατά βάθος ξέρουν ότι δεν είναι.
Δεν γνωρίζουμε αρκετά ώστε να προτείνουμε τι πρέπει να γίνει για να αλλάξει η κατάσταση, αλλά αυτό δεν μας απαγορεύει να τονίσουμε την πλήρη έλλειψη του χιούμορ από όλες τις σφαίρες της καθημερινότητας. Χρειαζόμαστε χιούμορ και φαντασία στα εκπαιδευτικά προγράμματα, ώστε τα παιδιά να στο σχολείο κοπιάζουν από αγάπη. Χιούμορ στη λειτουργία των σύγχρονων επιχειρήσεων ώστε να γελάμε με τους ανόητους επαγγελματικούς τίτλους που κουβαλάμε, αλλά και με το ανέκδοτο με τον βοσκό και τον σύμβουλο. Χιούμορ ώστε να γελάμε με όρους όπως "δωρεάν παιδεία", "αναβάθμιση" και "αξιοκρατία". Γενικότερα χρειαζόμαστε χιούμορ στη λειτουργία μας ως πολίτες, ώστε να παραδεχόμαστε ότι κατά βάθος αυτή την συγκεκριμένη πολιτική κατάσταση την επιλέγουμε μόνο και μόνο γιατί ανάγει το εγώ μας σε σημείο αναφοράς, και να γελάμε με την ανοησία μας να πιστεύουμε ότι όντως είναι.
Δε γνωρίζουμε αν το χιούμορ ανοίγει το δρόμο προς τον κυνισμό, το στοχασμό, και τελικά τη δουλειά που οδηγεί σε έναν "καλύτερο κόσμο". Είναι όμως πιθανό, το χιούμορ να είναι κομμάτι της ατομικής και συλλογικής ψυχοθεραπείας που χρειαζόμαστε. Και είναι σίγουρο ότι μας διασκεδάζει και μάλιστα δωρεάν. Καλές γιορτές!
Η εικόνα της καθημερινότητας κατά βάθος ευχαριστεί ελάχιστους. Ο "αγώνας για το αύριο" τις περισσότερες φορές απλά καταργεί το σήμερα. Αυτή η φαινομενικά κοινότοπη διαπίστωση συχνά παραμερίζεται από τη "λογική" ενός κάποιου καθήκοντος: προς τον εαυτό μας, την οικογένεια, "τους άλλους" γενικώς, η οποία τελικώς παρασύρει και μεταθέτει τις καθημερινές χαρές, για κάποιο απροσδιόριστο "αύριο". Μέχρι τότε, τρέχουν τα στεγαστικά, οι δόσεις του τρίλιτρου, τα πάσης φύσεως dinner parties, και ασφαλώς ο life style προβληματισμός του τύπου "εσείς που θα πάτε φέτος τα Χριστούγεννα". Μπορεί κάποιος να περνά όλη τη ζωή του κάνοντας άχαρες εργασίες, αρκεί να πειστεί ότι είναι προσοδοφόρες ώστε να ικανοποιηθούν οι επιδιώξεις του. Το ποια εργασία χαρακτηρίζεται ως "άχαρη" είναι θέμα αισθητικής, με τη σημείωση ότι καμία διαστρέβλωση της αισθητικής δεν είναι πλέον πρωτότυπη.
Παραθέτω αποσπάσματα από άρθρο του Διονύση Χαριτόπουλου στα "Νέα" (7.12.2002): "…Στο πίσω μέρος του κεφαλιού μας όλοι ξέρουμε ότι στον κόσμο δεν ήρθαμε για να κάνουμε καριέρα, λεφτά και όνομα. Ήρθαμε πρωτίστως για να ζήσουμε και, ει δυνατόν, να αφήσουμε αυτόν τον κόσμο λίγο καλύτερο απ' ό,τι τον βρήκαμε. Αλλά δεν ζούμε. Κι αυτό μας τρελαίνει. …Όμως ο νέος άνθρωπος σπαταλά όλο τον χρόνο του, την ευφυΐα, την εφευρετικότητα και τις εμπνεύσεις του υπέρ της καριέρας του και όχι της ζωής του."
Αυτά ισχύουν και για τους νέους που βρίσκονται ακόμη στο σχολείο. "Καριέρα", εδώ, είναι ο βαθμός και η επιτυχία στα ΑΕΙ, η οποία εξάλλου ανήκει σε ολόκληρη την οικογένεια από την οποία και πηγάζει ως καθήκον. Αλλά και στα μικρά σχολικά χρόνια, το "κουδούνι" ηχεί, σήμερα ίσως περισσότερο από το παρελθόν, ως "λύτρωση" από κάτι που καταπιέζει χωρίς να δίνει χαρά. Ετσι από μικροί μάθαμε πως ο κόπος δεν συνδέεται με τη χαρά και το γέλιο, αλλά με την επίτευξη "στόχων", είτε πρόκειται για βαθμολογία στο σχολείο, είτε για το "πιάσιμο του πλάνου" πωλήσεων στην εταιρία. Μάθαμε πως άλλο πράγμα ο κόπος, και άλλο το λεγόμενο "fun" το οποίο ενίοτε έχει το σύνορό του στην εκτόνωση άνευ σκοπού και ουσίας. Το μάθαμε καλά αν και δεν μας το δίδαξαν κυριολεκτικά, και πολλοί το εφαρμόζουμε στις δουλειές μας.
Το σύστημα της παράνοιας αυτού του είδους δεν μπορεί να ισορροπήσει χωρίς την υποκρισία. "Οι χρηματιστές κόπτονται για την "ανάπτυξη", οι διαφημιστές μοχθούν για την "επικοινωνία", οι ασφαλιστές χτίζουν την "ασφαλιστική συνείδηση" κ.ο.κ. Εξ ου και το καταγέλαστο ορισμένων ότι ασκούν λειτούργημα" γράφει ο Δ.Χαριτόπουλος, και συμπληρώνουμε: Οι δάσκαλοι προσποιούνται ότι διδάσκουν, οι μαθητές υποκρίνονται ότι μαθαίνουν, τα στελέχη υποκρίνονται ότι προάγουν την ανάπτυξη η οποία εξάλλου είναι και στο υποκριτικό σενάριο όσων υποδύονται τους κυβερνήτες και γενικώς όλοι προσπαθούν και δηλώνουν ότι είναι κάτι που κατά βάθος ξέρουν ότι δεν είναι.
Δεν γνωρίζουμε αρκετά ώστε να προτείνουμε τι πρέπει να γίνει για να αλλάξει η κατάσταση, αλλά αυτό δεν μας απαγορεύει να τονίσουμε την πλήρη έλλειψη του χιούμορ από όλες τις σφαίρες της καθημερινότητας. Χρειαζόμαστε χιούμορ και φαντασία στα εκπαιδευτικά προγράμματα, ώστε τα παιδιά να στο σχολείο κοπιάζουν από αγάπη. Χιούμορ στη λειτουργία των σύγχρονων επιχειρήσεων ώστε να γελάμε με τους ανόητους επαγγελματικούς τίτλους που κουβαλάμε, αλλά και με το ανέκδοτο με τον βοσκό και τον σύμβουλο. Χιούμορ ώστε να γελάμε με όρους όπως "δωρεάν παιδεία", "αναβάθμιση" και "αξιοκρατία". Γενικότερα χρειαζόμαστε χιούμορ στη λειτουργία μας ως πολίτες, ώστε να παραδεχόμαστε ότι κατά βάθος αυτή την συγκεκριμένη πολιτική κατάσταση την επιλέγουμε μόνο και μόνο γιατί ανάγει το εγώ μας σε σημείο αναφοράς, και να γελάμε με την ανοησία μας να πιστεύουμε ότι όντως είναι.
Δε γνωρίζουμε αν το χιούμορ ανοίγει το δρόμο προς τον κυνισμό, το στοχασμό, και τελικά τη δουλειά που οδηγεί σε έναν "καλύτερο κόσμο". Είναι όμως πιθανό, το χιούμορ να είναι κομμάτι της ατομικής και συλλογικής ψυχοθεραπείας που χρειαζόμαστε. Και είναι σίγουρο ότι μας διασκεδάζει και μάλιστα δωρεάν. Καλές γιορτές!
1.8.06
Περαστικά
(Περιοδικό ne.o. - Τεύχος 63 -Αύγουστος-Σεπτέμβριος 2006)
Η περίοδος των φοιτητικών κινητοποιήσεων έδωσε τη θέση της στην επιστροφή στα θρανία, έστω και για τις αντιπαραγωγικές εβδομάδες του Ιουλίου, προκειμένου να γίνει αναπλήρωση των χαμένων μαθημάτων. Η απαίτηση του νόμου για 11 εβδομάδες μαθημάτων προκειμένου να θεωρηθεί ότι διδάχθηκε κανονικά ένα μάθημα, σε πολλές περιπτώσεις καλύφθηκε οριακά και με αρκετές παραδοχές και καλή θέληση. Ετσι, εκπληρώθηκε ο τύπος της "σωτηρίας του εξαμήνου", όπως συνήθως συμβαίνει σε αυτές τις περιπτώσεις, οι δε εξετάσεις μεταφέρθηκαν για τον Σεπτέμβριο μαζί με την επαναληπτική εξεταστική περίοδο του χειμερινού εξαμήνου του προηγούμενου ακαδημαϊκού έτους. Η επαναληπτική εξεταστική του εαρινού εξαμήνου (δηλαδή των εξετάσεων που θα γίνουν τον Σεπτέμβριο) μεταφέρεται μαζί με την κανονική εξεταστική του χειμερινού εξαμήνου του επόμενου έτους. Ακούγεται μπερδεμένο, αλλά αυτό είναι το λιγότερο. Το "περισσότερο", βρίσκεται στην ουσία των εκπαιδευτικών πραγμάτων.
Αν όλα αυτά έγιναν προκειμένου να αποσυρθεί σιωπηρά ένα νομοσχέδιο, τότε ήταν πολύ κακός ο χειρισμός της κυβέρνησης, αλλά αυτό θα κριθεί όταν είναι η ώρα. Αν, όμως, το νομοσχέδιο επανέλθει, σύμφωνα με τις εξαγγελίες, τότε τα πράγματα έχουν κάθε λόγο να "αναθερμανθούν". Τότε, η δημιουργική λογιστική του χειρισμού του χρόνου εύκολα καταρρέει, και βρισκόμαστε μπροστά σε οριστική "απώλεια εξαμήνου", γεγονός που έχει μεγάλο πολιτικό κόστος. Το οποίο, σύμφωνα τουλάχιστον με την μέχρι σήμερα επικρατούσα αντίληψη, δεν είναι αποδεκτό, πράγμα που οδηγεί την μεν υπουργό να συναντήσει τον προκάτοχό της κ. Γεράσιμο Αρσένη και το "επίμαχο νομοσχέδιο" στο συρτάρι, τις δε αλλαγές στην εκπαίδευση στις καλένδες.
Αφήνοντας τη λογιστική και τη δημοσιογραφική ανάλυση, δεν μπορούμε παρά να έχουμε έντονο προβληματισμό για την ουσία των πραγμάτων. Ο Γ.Αρσένης προσπάθησε μεταξύ άλλων να θεσμοθετήσει την αξιολόγηση των δευτεροβάθμιων καθηγητών, δηλαδή αυτών που δημιουργούν τους κατά τεκμήριο χαμηλού επιπέδου νέους αποφοίτους του Λυκείου. Η Μ.Κουτσίκου προσπαθεί να αξιολογήσει τα "Πανεπιστήμια" με τα οποία η κυβέρνηση του κ. Αρσένη (!) γέμισε την Ελλάδα, χωρίς καμία πραγματική αναπτυξιακή στρατηγική. Τόσο οι προσπάθειες του Γ.Αρσένη, όσο και της σημερινής Υπουργού, ήταν αποσπασματικές και πράγματι δεν θα είχαν μόνες τους αποτέλεσμα, διότι, όπως εξάλλου πολλοί λένε, το πρόβλημα είναι πολύ ευρύτερο από ένα φύλλο αξιολόγησης που αφορά καθηγητές ή Πανεπιστήμια. Θα μπορούσε, όμως, να είναι διαφορετικά; Μάλλον όχι, όταν η Παιδεία δεν είναι παρά άλλο ένα "χαρτοφυλάκιο" προς ανάθεση σε ανερχόμενα ή κατερχόμενα στελέχη της εκάστοτε κυβέρνησης, άσχετα με το αν έχουν την παραμικρή σχέση με το αντικείμενο.
Και οι μεν κυβερνώντες "κάνουν την δουλειά τους", όμως η ελληνική κοινωνία πάσχει από υποκρισία. Η ελληνική οικογένεια δεν δείχνει αποφασισμένη να αναλάβει ηθικό κόστος προκειμένου να επέλθει η απαραίτητη εξέλιξη στα εκπαιδευτικά μας θέματα. Δέχεται τα παιδιά της να αποφοιτούν από ένα Δημοτικό χωρίς να ξέρουν διαίρεση, από ένα Λύκειο χωρίς να θυμούνται το τριώνυμο, και από ένα Πανεπιστήμιο που απλά τους δίνει "ένα χαρτί" με εποχικούς και κακο-αμειβόμενους καθηγητές. Το "χαρτί" είναι που απασχολεί τους περισσότερους γονείς. Ισως για το λόγο αυτό επιβραβεύουν τους εκάστοτε κυβερνώντες οι οποίοι με τη σειρά τους, δίνουν στους εντολείς τους αυτό που ζήτησαν: κυριολεκτικά ένα χαρτί.
Κατά τα άλλα οι εξαγγελίες για "ανταγωνιστικότητα" και "κοινωνία της γνώσης" πλέον προκαλούν σε όσους αντιλαμβάνονται τα πράγματα στομαχικές διαταραχές, οι οποίες μπορεί να εξελιχθούν σε σοβαρό κίνδυνο για την υγεία, μιας και δεν αποκλείεται να διαγνωστούν εσφαλμένα, οδηγώντας τον ασθενή σε περιπέτειες. Το ότι οι "σφάλλοντες" ιατροί ίσως έχουν φοιτήσει σε κάποιο ελληνικό πανεπιστήμιο ή ίσως πήραν την άδεια ασκήσεως επαγγέλματος "νύχτα", φαίνεται να μην απασχολεί κανέναν. Ο τίτλος, λοιπόν, του παρόντος, δεν απευθύνεται ούτε στην Υπουργό, ούτε σε κανένα άλλο στα εκπαιδευτικά εμπλεκόμενο μέρος. Απευθύνεται στην ελληνική "κοινωνία της υποκρισίας", η οποία είναι πολύ ωριμότερη από την "δική μας", "κοινωνία της πληροφορίας". Καλό της καλοκαίρι!
Η περίοδος των φοιτητικών κινητοποιήσεων έδωσε τη θέση της στην επιστροφή στα θρανία, έστω και για τις αντιπαραγωγικές εβδομάδες του Ιουλίου, προκειμένου να γίνει αναπλήρωση των χαμένων μαθημάτων. Η απαίτηση του νόμου για 11 εβδομάδες μαθημάτων προκειμένου να θεωρηθεί ότι διδάχθηκε κανονικά ένα μάθημα, σε πολλές περιπτώσεις καλύφθηκε οριακά και με αρκετές παραδοχές και καλή θέληση. Ετσι, εκπληρώθηκε ο τύπος της "σωτηρίας του εξαμήνου", όπως συνήθως συμβαίνει σε αυτές τις περιπτώσεις, οι δε εξετάσεις μεταφέρθηκαν για τον Σεπτέμβριο μαζί με την επαναληπτική εξεταστική περίοδο του χειμερινού εξαμήνου του προηγούμενου ακαδημαϊκού έτους. Η επαναληπτική εξεταστική του εαρινού εξαμήνου (δηλαδή των εξετάσεων που θα γίνουν τον Σεπτέμβριο) μεταφέρεται μαζί με την κανονική εξεταστική του χειμερινού εξαμήνου του επόμενου έτους. Ακούγεται μπερδεμένο, αλλά αυτό είναι το λιγότερο. Το "περισσότερο", βρίσκεται στην ουσία των εκπαιδευτικών πραγμάτων.
Αν όλα αυτά έγιναν προκειμένου να αποσυρθεί σιωπηρά ένα νομοσχέδιο, τότε ήταν πολύ κακός ο χειρισμός της κυβέρνησης, αλλά αυτό θα κριθεί όταν είναι η ώρα. Αν, όμως, το νομοσχέδιο επανέλθει, σύμφωνα με τις εξαγγελίες, τότε τα πράγματα έχουν κάθε λόγο να "αναθερμανθούν". Τότε, η δημιουργική λογιστική του χειρισμού του χρόνου εύκολα καταρρέει, και βρισκόμαστε μπροστά σε οριστική "απώλεια εξαμήνου", γεγονός που έχει μεγάλο πολιτικό κόστος. Το οποίο, σύμφωνα τουλάχιστον με την μέχρι σήμερα επικρατούσα αντίληψη, δεν είναι αποδεκτό, πράγμα που οδηγεί την μεν υπουργό να συναντήσει τον προκάτοχό της κ. Γεράσιμο Αρσένη και το "επίμαχο νομοσχέδιο" στο συρτάρι, τις δε αλλαγές στην εκπαίδευση στις καλένδες.
Αφήνοντας τη λογιστική και τη δημοσιογραφική ανάλυση, δεν μπορούμε παρά να έχουμε έντονο προβληματισμό για την ουσία των πραγμάτων. Ο Γ.Αρσένης προσπάθησε μεταξύ άλλων να θεσμοθετήσει την αξιολόγηση των δευτεροβάθμιων καθηγητών, δηλαδή αυτών που δημιουργούν τους κατά τεκμήριο χαμηλού επιπέδου νέους αποφοίτους του Λυκείου. Η Μ.Κουτσίκου προσπαθεί να αξιολογήσει τα "Πανεπιστήμια" με τα οποία η κυβέρνηση του κ. Αρσένη (!) γέμισε την Ελλάδα, χωρίς καμία πραγματική αναπτυξιακή στρατηγική. Τόσο οι προσπάθειες του Γ.Αρσένη, όσο και της σημερινής Υπουργού, ήταν αποσπασματικές και πράγματι δεν θα είχαν μόνες τους αποτέλεσμα, διότι, όπως εξάλλου πολλοί λένε, το πρόβλημα είναι πολύ ευρύτερο από ένα φύλλο αξιολόγησης που αφορά καθηγητές ή Πανεπιστήμια. Θα μπορούσε, όμως, να είναι διαφορετικά; Μάλλον όχι, όταν η Παιδεία δεν είναι παρά άλλο ένα "χαρτοφυλάκιο" προς ανάθεση σε ανερχόμενα ή κατερχόμενα στελέχη της εκάστοτε κυβέρνησης, άσχετα με το αν έχουν την παραμικρή σχέση με το αντικείμενο.
Και οι μεν κυβερνώντες "κάνουν την δουλειά τους", όμως η ελληνική κοινωνία πάσχει από υποκρισία. Η ελληνική οικογένεια δεν δείχνει αποφασισμένη να αναλάβει ηθικό κόστος προκειμένου να επέλθει η απαραίτητη εξέλιξη στα εκπαιδευτικά μας θέματα. Δέχεται τα παιδιά της να αποφοιτούν από ένα Δημοτικό χωρίς να ξέρουν διαίρεση, από ένα Λύκειο χωρίς να θυμούνται το τριώνυμο, και από ένα Πανεπιστήμιο που απλά τους δίνει "ένα χαρτί" με εποχικούς και κακο-αμειβόμενους καθηγητές. Το "χαρτί" είναι που απασχολεί τους περισσότερους γονείς. Ισως για το λόγο αυτό επιβραβεύουν τους εκάστοτε κυβερνώντες οι οποίοι με τη σειρά τους, δίνουν στους εντολείς τους αυτό που ζήτησαν: κυριολεκτικά ένα χαρτί.
Κατά τα άλλα οι εξαγγελίες για "ανταγωνιστικότητα" και "κοινωνία της γνώσης" πλέον προκαλούν σε όσους αντιλαμβάνονται τα πράγματα στομαχικές διαταραχές, οι οποίες μπορεί να εξελιχθούν σε σοβαρό κίνδυνο για την υγεία, μιας και δεν αποκλείεται να διαγνωστούν εσφαλμένα, οδηγώντας τον ασθενή σε περιπέτειες. Το ότι οι "σφάλλοντες" ιατροί ίσως έχουν φοιτήσει σε κάποιο ελληνικό πανεπιστήμιο ή ίσως πήραν την άδεια ασκήσεως επαγγέλματος "νύχτα", φαίνεται να μην απασχολεί κανέναν. Ο τίτλος, λοιπόν, του παρόντος, δεν απευθύνεται ούτε στην Υπουργό, ούτε σε κανένα άλλο στα εκπαιδευτικά εμπλεκόμενο μέρος. Απευθύνεται στην ελληνική "κοινωνία της υποκρισίας", η οποία είναι πολύ ωριμότερη από την "δική μας", "κοινωνία της πληροφορίας". Καλό της καλοκαίρι!
1.5.06
Το Πανεπιστήμιο και η Αγορά
(Περιοδικό ne.o. - Τεύχος 61 - Μάϊος 2006)
Εδώ και χρόνια ακούμε το "παράπονο" της αγοράς πληροφορικής: τα Πανεπιστήμια δεν παράγουν χρήσιμους απόφοιτους, έτοιμους να ενταχθούν στην παραγωγική διαδικασία στην πληροφορική. Βαριά η κατηγορία, αλλά προτού να απολογηθεί κανείς ή έστω να την εξετάσει ως κατηγορία, πρέπει να μελετήσει από πού προέρχεται. Αν προέρχεται από μια αγορά πληροφορικής όπως αυτή των ΗΠΑ, αλλά και της Ινδίας, και της Τουρκίας (όπου πρόσφατα η Microsoft επένδυσε 1 δις δολάρια χωρίς αυτό να γίνει γνωστό σε εμάς...), δηλαδή από μια αγορά που έχει διεθνή λόγο, ή έστω διεθνή δυναμική, τότε πράγματι πρέπει οι παροικούντες τα Πανεπιστήμια να ξανασκεφτούμε αρκετά πράγματα. Αν, όμως, προέρχεται από μια αγορά που βρίσκεται σε μια από τις τελευταίες θέσεις των επιδόσεων και του διεθνούς ενδιαφέροντος, τότε τα πράγματα αλλάζουν.
Η ελληνική αγορά πληροφορικής περνάει το δικό της δράμα παρά τις ευκαιρίες που της δόθηκαν στο παρελθόν. Δεν τα λέμε εμείς αυτά, τα λένε οι δείκτες που μας φέρνουν ανάμεσα στους τελευταίους στην ανταγωνιστικότητα και σε πολλά άλλα, στην Ε.Ε.. Η δική μας αγορά πληροφορικής πλέον ελπίζει στο 4ο ΚΠΣ, και φαίνεται να έχει εγκαταλείψει προ πολλού τις σκέψεις αυτοτελούς και δυναμικής παρουσίας στο διεθνές τοπίο, και να δραστηριοποιείται μόνο ως έμπορος υλικού, λογισμικού και "λύσεων" γενικώς. Δεν σκοπεύουμε να τα βάλουμε με την ελληνική αγορά πληροφορικής, καλό είναι, όμως, μιας και μόνη πηγή ενημέρωσης των πολλών είναι οι όμιλοι που έχουν οικονομικό συμφέρον από την κατάρρευση των Πανεπιστημίων, να γράψουμε μερικές αλήθειες.
Τα Ελληνικά Πανεπιστήμια, λοιπόν, παράγουν καθ' όλα αξιόλογα στελέχη πληροφορικής που διαπρέπουν διεθνώς στον ακαδημαϊκό και επαγγελματικό χώρο. Δεν μιλάμε γενικώς για όλα τα λεγόμενα ΑΕΙ, τα οποία με χαρακτηριστική ευκολία ίδρυσαν οι λεγόμενοι σοσιαλιστές, διασπείροντάς τα ανά την επικράτεια ως πηγές τοπικού εισοδήματος. Αναφερόμαστε στα Πανεπιστήμια που αν και λιγότερα από τα λεγόμενα ΑΕΙ, έχουν κάθε δυνατότητα να δημιουργήσουν το ανθρώπινο δυναμικό που κατά την ξύλινη γλώσσα των πολιτικών "θα αποτελέσει στην ατμομηχανή της ανάπτυξης". Τα Πανεπιστήμια, λοιπόν, παράγουν πολύ περισσότερο από ό,τι ζητά η ελληνική αγορά πληροφορικής. Μπορεί να μη διδάσκουν "Visual Basic" ή ".NET", αλλά παράγουν ανθρώπους που έχουν όλο το βάθος των γνώσεων που απαιτούνται ώστε να μπορούν να μαθαίνουν σήμερα dot-net και αύριο ό,τι άλλο προκύψει, και μάλιστα να δημιουργούν και τις δικές τους σχολές στο μεγαλύτερο εύρος εφαρμογών πληροφορικής.
Τέτοιους ανθρώπους η ελληνική αγορά πληροφορικής δεν μπορεί να τους αξιοποιήσει και τελικά δεν τους θέλει διότι, μεταξύ άλλων, έχουν και υψηλότερες απαιτήσεις από αυτές του πιστοποιημένου με το ακατονόμαστο που έχει και ημερομηνία λήξης. Επειδή, όμως, το ακατονόμαστο είναι "καλή μπίζνα", οι επιχειρηματίες εύκολα κατηγορούν τα Πανεπιστήμια για τη δική τους αποτυχία, και δημιουργούν το έδαφος να πάρουν αυτοί τη θέση τους στα φιλέτα της επαγγελματικής κατάρτισης, που όπως γνωρίζουμε, η πληροφορική έχει πολλά και συνεχώς αποκτά νέα. Βαφτίζουν, μάλιστα, την κατάρτιση αυτή "πανεπιστημιακή", ώστε να τη χρεώσουν ανάλογα, με τις κατάλληλες πάντα συμμαχίες με πρόθυμους εκπροσώπους από τον τομέα της αυτοδιοίκησης και του συνδικαλισμού.
Με τη συμμαχία και των μέσων ενημέρωσης μάλιστα, η προετοιμασία του "υποκειμενικού παράγοντα" της ελληνικής κοινωνίας είναι πλέον αρκετά ώριμη.Από την άλλη, οι πανεπιστημιακοί έχουν ανάγκη να συμπληρώνουν τα 1500 - 2000 € του μισθού τους (ποσό που ακούγεται αστείο στα αυτιά των στελεχών στην πληροφορική), καταλήγοντας να δίνουν τροφή στους τηλεοπτικούς αποκαθηλωτές της έννοιας Πανεπιστήμιο. Ετσι, βρισκόμαστε προ των πυλών ενός νέου νόμου που θα επιτρέψει την ίδρυση "πανεπιστημίων" με αντικείμενα μόνο αυτά που "πουλάνε" όπως η ιατρική και η πληροφορική, διότι όποιος πιστεύει ότι θα δει "μη κρατικό" πανεπιστήμιο με φιλοσοφική ή φυσικομαθηματική σχολή, πλανάται πλάνην οικτρά. Σε αυτούς τους επιχειρηματίες αφιερώνουμε μια χριστιανική φράση: ουαί υμίν...!
Εδώ και χρόνια ακούμε το "παράπονο" της αγοράς πληροφορικής: τα Πανεπιστήμια δεν παράγουν χρήσιμους απόφοιτους, έτοιμους να ενταχθούν στην παραγωγική διαδικασία στην πληροφορική. Βαριά η κατηγορία, αλλά προτού να απολογηθεί κανείς ή έστω να την εξετάσει ως κατηγορία, πρέπει να μελετήσει από πού προέρχεται. Αν προέρχεται από μια αγορά πληροφορικής όπως αυτή των ΗΠΑ, αλλά και της Ινδίας, και της Τουρκίας (όπου πρόσφατα η Microsoft επένδυσε 1 δις δολάρια χωρίς αυτό να γίνει γνωστό σε εμάς...), δηλαδή από μια αγορά που έχει διεθνή λόγο, ή έστω διεθνή δυναμική, τότε πράγματι πρέπει οι παροικούντες τα Πανεπιστήμια να ξανασκεφτούμε αρκετά πράγματα. Αν, όμως, προέρχεται από μια αγορά που βρίσκεται σε μια από τις τελευταίες θέσεις των επιδόσεων και του διεθνούς ενδιαφέροντος, τότε τα πράγματα αλλάζουν.
Η ελληνική αγορά πληροφορικής περνάει το δικό της δράμα παρά τις ευκαιρίες που της δόθηκαν στο παρελθόν. Δεν τα λέμε εμείς αυτά, τα λένε οι δείκτες που μας φέρνουν ανάμεσα στους τελευταίους στην ανταγωνιστικότητα και σε πολλά άλλα, στην Ε.Ε.. Η δική μας αγορά πληροφορικής πλέον ελπίζει στο 4ο ΚΠΣ, και φαίνεται να έχει εγκαταλείψει προ πολλού τις σκέψεις αυτοτελούς και δυναμικής παρουσίας στο διεθνές τοπίο, και να δραστηριοποιείται μόνο ως έμπορος υλικού, λογισμικού και "λύσεων" γενικώς. Δεν σκοπεύουμε να τα βάλουμε με την ελληνική αγορά πληροφορικής, καλό είναι, όμως, μιας και μόνη πηγή ενημέρωσης των πολλών είναι οι όμιλοι που έχουν οικονομικό συμφέρον από την κατάρρευση των Πανεπιστημίων, να γράψουμε μερικές αλήθειες.
Τα Ελληνικά Πανεπιστήμια, λοιπόν, παράγουν καθ' όλα αξιόλογα στελέχη πληροφορικής που διαπρέπουν διεθνώς στον ακαδημαϊκό και επαγγελματικό χώρο. Δεν μιλάμε γενικώς για όλα τα λεγόμενα ΑΕΙ, τα οποία με χαρακτηριστική ευκολία ίδρυσαν οι λεγόμενοι σοσιαλιστές, διασπείροντάς τα ανά την επικράτεια ως πηγές τοπικού εισοδήματος. Αναφερόμαστε στα Πανεπιστήμια που αν και λιγότερα από τα λεγόμενα ΑΕΙ, έχουν κάθε δυνατότητα να δημιουργήσουν το ανθρώπινο δυναμικό που κατά την ξύλινη γλώσσα των πολιτικών "θα αποτελέσει στην ατμομηχανή της ανάπτυξης". Τα Πανεπιστήμια, λοιπόν, παράγουν πολύ περισσότερο από ό,τι ζητά η ελληνική αγορά πληροφορικής. Μπορεί να μη διδάσκουν "Visual Basic" ή ".NET", αλλά παράγουν ανθρώπους που έχουν όλο το βάθος των γνώσεων που απαιτούνται ώστε να μπορούν να μαθαίνουν σήμερα dot-net και αύριο ό,τι άλλο προκύψει, και μάλιστα να δημιουργούν και τις δικές τους σχολές στο μεγαλύτερο εύρος εφαρμογών πληροφορικής.
Τέτοιους ανθρώπους η ελληνική αγορά πληροφορικής δεν μπορεί να τους αξιοποιήσει και τελικά δεν τους θέλει διότι, μεταξύ άλλων, έχουν και υψηλότερες απαιτήσεις από αυτές του πιστοποιημένου με το ακατονόμαστο που έχει και ημερομηνία λήξης. Επειδή, όμως, το ακατονόμαστο είναι "καλή μπίζνα", οι επιχειρηματίες εύκολα κατηγορούν τα Πανεπιστήμια για τη δική τους αποτυχία, και δημιουργούν το έδαφος να πάρουν αυτοί τη θέση τους στα φιλέτα της επαγγελματικής κατάρτισης, που όπως γνωρίζουμε, η πληροφορική έχει πολλά και συνεχώς αποκτά νέα. Βαφτίζουν, μάλιστα, την κατάρτιση αυτή "πανεπιστημιακή", ώστε να τη χρεώσουν ανάλογα, με τις κατάλληλες πάντα συμμαχίες με πρόθυμους εκπροσώπους από τον τομέα της αυτοδιοίκησης και του συνδικαλισμού.
Με τη συμμαχία και των μέσων ενημέρωσης μάλιστα, η προετοιμασία του "υποκειμενικού παράγοντα" της ελληνικής κοινωνίας είναι πλέον αρκετά ώριμη.Από την άλλη, οι πανεπιστημιακοί έχουν ανάγκη να συμπληρώνουν τα 1500 - 2000 € του μισθού τους (ποσό που ακούγεται αστείο στα αυτιά των στελεχών στην πληροφορική), καταλήγοντας να δίνουν τροφή στους τηλεοπτικούς αποκαθηλωτές της έννοιας Πανεπιστήμιο. Ετσι, βρισκόμαστε προ των πυλών ενός νέου νόμου που θα επιτρέψει την ίδρυση "πανεπιστημίων" με αντικείμενα μόνο αυτά που "πουλάνε" όπως η ιατρική και η πληροφορική, διότι όποιος πιστεύει ότι θα δει "μη κρατικό" πανεπιστήμιο με φιλοσοφική ή φυσικομαθηματική σχολή, πλανάται πλάνην οικτρά. Σε αυτούς τους επιχειρηματίες αφιερώνουμε μια χριστιανική φράση: ουαί υμίν...!
1.1.06
Καινοτομία...
[Περιοδικό ne.o. - Ιανουάριος 2006]
Δεν θα ανατρέξουμε σε λεξικογραφική υποστήριξη για την ερμηνεία του όρου, όπως οι συντάκτες αρκετών "τεχνικών δελτίων" που υποβάλλονται κυρίως σε περιφερειακά επιχειρησιακά προγράμματα (ΠΕΠ). Αν δεν μπορεί κανείς να διαισθανθεί ή να πείσει για το νόημα του όρου αναγνωρίζοντας ποια "δράση" είναι εν δυνάμει καινοτομική και ποια όχι, τότε είτε βρίσκεται στη λάθος θέση, είτε έχει να κάνει με μίζερες προτάσεις που υποβάλλονται μόνο και μόνο για την "απορρόφηση κονδυλίων" μετά καινοτομικής επιφάσεως, γεγονός που το ίδιο ίσως κάποτε να αποτελούσε (ελληνική) καινοτομία, σήμερα όμως δεν αποτελεί πλέον. Υπάρχουν αρκετά διασκεδαστικά παραδείγματα, κυρίως σε προτάσεις των ΠΕΠ αλλά και αλλού, όπου ο όρος βιάζεται προκειμένου μια ιδέα του τύπου "να αναπαλαιώσουμε/κατασκευάσουμε ένα κτίριο για να κάνουμε μέσα του καινοτομικά σεμινάρια, εκπαίδευση από απόσταση, εικονική πραγματικότητα, πλατφόρμες ταξινόμησης πολιτισμικού περιεχομένου", και διάφορα άλλα τα οποία για κάποιες περιφέρειες αποτελούν πλέον ανέκδοτο, να είναι ερμηνεύσιμα ως "καινοτομικά" .
Τελικά, τα προγράμματα προκηρύσσονται και επανα-προκηρύσσονται, και καινοτομία δεν βλέπουμε παρά μόνο σε κάποια "παραδοτέα" που στην καλύτερη περίπτωση δικαιολογούν το γιατί κάποιοι κυκλοφορούν "έξω", και στην χειρότερη κάνουν πολλά κεφάλια στις Βρυξέλλες να κουνιούνται υποτιμητικά για τη χώρα μας και την (μη) αποτελεσματικότητά της. Στα λόγια, πάντως, όλα πάνε καλά, μιας και "η καινοτομία είναι ο μοχλός της ανταγωνιστικότητας" και πολλά συναφή και ανιαρά για να τα επαναλάβουμε εδώ. Οι προθέσεις, ασφαλώς, είναι όπως πάντα οι άριστες. Αλλά κάπου μεταξύ "διαχειριστικών αρχών", "επιτροπής παρακολούθησης", "δημόσιας διαβούλευσης" και "δικαιούχων φορέων", χάνεται η μπάλα και μαζί της χάνονται εκατομμύρια ευρώ από τα κοινοτικά χρήματα. Η "καινοτομία", πάντως, εκτός εισαγωγικών και δηλώσεων, παραμένει είδος που σπανίζει και στο οποίο οι εταιρίες νέας τεχνολογίας συναντούν τους εργολάβους, ιδίως αυτούς που ασχολούνται με αναπαλαιώσεις νεοκλασικών κτισμάτων, και διαπληκτίζονται μαζί τους για τη θέση της πρίζας "κατηγορίας 6".
Αναζητούμε απάντηση στην έλλειψη αποτελεσματικότητας, αρνούμενοι να αποδεχτούμε την ανεπάρκεια του συστήματος γενικά και αόριστα, καθώς και την ποιότητα των προθέσεων απ' όπου και αν προέρχονται. Ενδεχόμενο πρώτο: είμαστε απλά "λίγοι", δηλαδή δεν μπορούμε να καινοτομήσουμε παρά μόνο στις προθέσεις, στα λόγια και στις επιφάσεις. Αν μπορούσαμε, ίσως να είμαστε περισσότερο ευφάνταστοι σε πλήθος πραγμάτων, αλλά δεν είμαστε, άρα άτοπο. Ενδεχόμενο δεύτερο: μπορούμε, και ανάμεσά μας υπάρχουν πολλοί "πειραγμένοι" που μπορούν να κυοφορήσουν την εκτός εισαγωγικών καινοτομία. Μόνο που αυτοί δεν βρίσκουν, για πλήθος λόγων, το δρόμο προς την υποβολή και (κυρίως) την έγκριση των προτάσεων. Ενδεχόμενο τρίτο: τα χρόνια της διακυβέρνησης από τους αυτοαποκαλούμενους σοσιαλιστές εγκαθιδρύθηκε η εξουσία της μετριότητας η οποία δεν ανέχεται να συνυπάρχει με σκεπτόμενους ικανούς να καινοτομήσουν ανθρώπους. Οπότε ράβει και κόβει τις διαδικασίες και το περιεχόμενο στα μέτρα της, θεοποιώντας την ισοπεδωτική "ισότητα" και τη "δημοκρατία" των ημιμαθών και των εχόντων αποκτήσει τυπικά προσόντα με προεδρικό διάταγμα, νόμο, κλπ. Η εξουσία αυτή είναι ακόμα εδώ, ίσως όχι στα πρόσωπα, αλλά στους θεσμούς.
Προσθέτουμε στα παραπάνω την καλλιεργούμενη καχυποψία, το τεκμήριο ενοχής όλων προς αλλήλους, τις σχέσεις συναλλαγής και άλλες σύγχρονες τηλεοπτικές αναφορές, και έχουμε μεγάλο μέρος της εξήγησης του γιατί δεν καινοτομούμε στα επιχειρησιακά προγράμματα, ή έστω, γιατί δεν καινοτομούμε με την αποτελεσματικότητα και την έκταση των δυνατοτήτων μας και των χρημάτων που δίνονται, καθώς και γιατί χάνονται τόσα χρήματα, δηλαδή ευκαιρίες. Μια ολόκληρη γενιά έμαθε να υποκρίνεται, να ασκείται στο μαγείρεμα διαδικασιών και περιεχομένου και να συναλλάσσεται, προκειμένου η ίδια και τα έργα της να βαπτιστούν κάτι που δεν είναι: μέρος και μόνο μέρος αυτού του φαινομένου είναι η "καινοτομία", τα περί την οποίαν προγράμματα μας προσφέρουν τα ανάμικτα συναισθήματα της διασκέδασης και της πίκρας.
Κατά τα άλλα, διάγουμε το τέλος της χρονιάς παρακολουθώντας και τους υπόλοιπους εργαζόμενους να γνωρίζουν τις "καινοτομίες" των εργασιακών σχέσεων στην πληροφορική και τη νέα οικονομία. Ο μεγαλύτερος καινοτόμος, η ίδια η εξέλιξη, ελπίζουμε να μας επιφυλάσσει πολλά ενδιαφέροντα για το μέλλον. Αναμένοντάς τα (και όχι μόνο), ευχόμαστε καλή και καινοτομική χρονιά σε όλους!
Δεν θα ανατρέξουμε σε λεξικογραφική υποστήριξη για την ερμηνεία του όρου, όπως οι συντάκτες αρκετών "τεχνικών δελτίων" που υποβάλλονται κυρίως σε περιφερειακά επιχειρησιακά προγράμματα (ΠΕΠ). Αν δεν μπορεί κανείς να διαισθανθεί ή να πείσει για το νόημα του όρου αναγνωρίζοντας ποια "δράση" είναι εν δυνάμει καινοτομική και ποια όχι, τότε είτε βρίσκεται στη λάθος θέση, είτε έχει να κάνει με μίζερες προτάσεις που υποβάλλονται μόνο και μόνο για την "απορρόφηση κονδυλίων" μετά καινοτομικής επιφάσεως, γεγονός που το ίδιο ίσως κάποτε να αποτελούσε (ελληνική) καινοτομία, σήμερα όμως δεν αποτελεί πλέον. Υπάρχουν αρκετά διασκεδαστικά παραδείγματα, κυρίως σε προτάσεις των ΠΕΠ αλλά και αλλού, όπου ο όρος βιάζεται προκειμένου μια ιδέα του τύπου "να αναπαλαιώσουμε/κατασκευάσουμε ένα κτίριο για να κάνουμε μέσα του καινοτομικά σεμινάρια, εκπαίδευση από απόσταση, εικονική πραγματικότητα, πλατφόρμες ταξινόμησης πολιτισμικού περιεχομένου", και διάφορα άλλα τα οποία για κάποιες περιφέρειες αποτελούν πλέον ανέκδοτο, να είναι ερμηνεύσιμα ως "καινοτομικά" .
Τελικά, τα προγράμματα προκηρύσσονται και επανα-προκηρύσσονται, και καινοτομία δεν βλέπουμε παρά μόνο σε κάποια "παραδοτέα" που στην καλύτερη περίπτωση δικαιολογούν το γιατί κάποιοι κυκλοφορούν "έξω", και στην χειρότερη κάνουν πολλά κεφάλια στις Βρυξέλλες να κουνιούνται υποτιμητικά για τη χώρα μας και την (μη) αποτελεσματικότητά της. Στα λόγια, πάντως, όλα πάνε καλά, μιας και "η καινοτομία είναι ο μοχλός της ανταγωνιστικότητας" και πολλά συναφή και ανιαρά για να τα επαναλάβουμε εδώ. Οι προθέσεις, ασφαλώς, είναι όπως πάντα οι άριστες. Αλλά κάπου μεταξύ "διαχειριστικών αρχών", "επιτροπής παρακολούθησης", "δημόσιας διαβούλευσης" και "δικαιούχων φορέων", χάνεται η μπάλα και μαζί της χάνονται εκατομμύρια ευρώ από τα κοινοτικά χρήματα. Η "καινοτομία", πάντως, εκτός εισαγωγικών και δηλώσεων, παραμένει είδος που σπανίζει και στο οποίο οι εταιρίες νέας τεχνολογίας συναντούν τους εργολάβους, ιδίως αυτούς που ασχολούνται με αναπαλαιώσεις νεοκλασικών κτισμάτων, και διαπληκτίζονται μαζί τους για τη θέση της πρίζας "κατηγορίας 6".
Αναζητούμε απάντηση στην έλλειψη αποτελεσματικότητας, αρνούμενοι να αποδεχτούμε την ανεπάρκεια του συστήματος γενικά και αόριστα, καθώς και την ποιότητα των προθέσεων απ' όπου και αν προέρχονται. Ενδεχόμενο πρώτο: είμαστε απλά "λίγοι", δηλαδή δεν μπορούμε να καινοτομήσουμε παρά μόνο στις προθέσεις, στα λόγια και στις επιφάσεις. Αν μπορούσαμε, ίσως να είμαστε περισσότερο ευφάνταστοι σε πλήθος πραγμάτων, αλλά δεν είμαστε, άρα άτοπο. Ενδεχόμενο δεύτερο: μπορούμε, και ανάμεσά μας υπάρχουν πολλοί "πειραγμένοι" που μπορούν να κυοφορήσουν την εκτός εισαγωγικών καινοτομία. Μόνο που αυτοί δεν βρίσκουν, για πλήθος λόγων, το δρόμο προς την υποβολή και (κυρίως) την έγκριση των προτάσεων. Ενδεχόμενο τρίτο: τα χρόνια της διακυβέρνησης από τους αυτοαποκαλούμενους σοσιαλιστές εγκαθιδρύθηκε η εξουσία της μετριότητας η οποία δεν ανέχεται να συνυπάρχει με σκεπτόμενους ικανούς να καινοτομήσουν ανθρώπους. Οπότε ράβει και κόβει τις διαδικασίες και το περιεχόμενο στα μέτρα της, θεοποιώντας την ισοπεδωτική "ισότητα" και τη "δημοκρατία" των ημιμαθών και των εχόντων αποκτήσει τυπικά προσόντα με προεδρικό διάταγμα, νόμο, κλπ. Η εξουσία αυτή είναι ακόμα εδώ, ίσως όχι στα πρόσωπα, αλλά στους θεσμούς.
Προσθέτουμε στα παραπάνω την καλλιεργούμενη καχυποψία, το τεκμήριο ενοχής όλων προς αλλήλους, τις σχέσεις συναλλαγής και άλλες σύγχρονες τηλεοπτικές αναφορές, και έχουμε μεγάλο μέρος της εξήγησης του γιατί δεν καινοτομούμε στα επιχειρησιακά προγράμματα, ή έστω, γιατί δεν καινοτομούμε με την αποτελεσματικότητα και την έκταση των δυνατοτήτων μας και των χρημάτων που δίνονται, καθώς και γιατί χάνονται τόσα χρήματα, δηλαδή ευκαιρίες. Μια ολόκληρη γενιά έμαθε να υποκρίνεται, να ασκείται στο μαγείρεμα διαδικασιών και περιεχομένου και να συναλλάσσεται, προκειμένου η ίδια και τα έργα της να βαπτιστούν κάτι που δεν είναι: μέρος και μόνο μέρος αυτού του φαινομένου είναι η "καινοτομία", τα περί την οποίαν προγράμματα μας προσφέρουν τα ανάμικτα συναισθήματα της διασκέδασης και της πίκρας.
Κατά τα άλλα, διάγουμε το τέλος της χρονιάς παρακολουθώντας και τους υπόλοιπους εργαζόμενους να γνωρίζουν τις "καινοτομίες" των εργασιακών σχέσεων στην πληροφορική και τη νέα οικονομία. Ο μεγαλύτερος καινοτόμος, η ίδια η εξέλιξη, ελπίζουμε να μας επιφυλάσσει πολλά ενδιαφέροντα για το μέλλον. Αναμένοντάς τα (και όχι μόνο), ευχόμαστε καλή και καινοτομική χρονιά σε όλους!
1.10.05
Μια μικρή ιστορία
[Περιοδικό ne.o. - Οκτώβριος 2005]
Η ιστορία που ακολουθεί είναι αληθινή. Εταιρία τεχνολογίας αναλαμβάνει την εκτέλεση ερευνητικού προγράμματος που χρηματοδοτείται από το 3ο ΚΠΣ σε σύμπραξη με ελληνικό Πανεπιστήμιο. Αντικείμενο είναι η υλοποίηση μιας καινοτομικής ιδέας του Πανεπιστημίου, η οποία εμπίπτει σε ένα μέρος στην εταιρία και σε ένα άλλο στο ίδιο το Πανεπιστήμιο. Η ιδέα περιλαμβάνει την ανάπτυξη τεχνολογικών προϊόντων που μπορούν να καταστήσουν τον φορέα που τα εκμεταλλεύεται ιδιαίτερα ανταγωνιστικό στη διεθνή αγορά η οποία μόλις και διαμορφώνεται στον συγκεκριμένο τομέα. Η θέση αυτή υποστηρίζεται εξαρχής και από το Πανεπιστήμιο και συμφωνείται ότι η χρηματοδότηση από το ΚΠΣ απλά διευκολύνει μια πορεία που ούτως ή άλλως έπρεπε να ακολουθηθεί και από τα δύο μέρη. Τα δε χρονοδιαγράμματα του έργου είναι τυπικά, διότι ο επίκαιρος χαρακτήρας της ιδέας κάνει την υλοποίησή της επιτακτική, με τη δε συμβολή του ΚΠΣ απλά θα γίνει ευκολότερη.
Κάπου εκεί, εξάλλου, βρίσκεται και το πνεύμα των προγραμμάτων αυτού του τύπου: να υποστηρίξουν καινοτομικές ενέργειες που ένας ιδιωτικός τομέας ούτως ή άλλως σκόπευε να αναλάβει. Η πρόταση κατατίθεται, εγκρίνεται και ξεκινά να υλοποιείται ένα χρόνο μετά, με ορίζοντα ουσιαστικής ολοκλήρωσης το καλοκαίρι που μας πέρασε. Η χρηματοδότηση είναι κανονική, δηλαδή δεν εμφανίζει καθυστερήσεις και γενικά πουθενά στον ορίζοντα δεν φαίνεται "αντικειμενικός" λόγος καθυστέρησης.
Για τον εξωτερικό παρατηρητή η εικόνα είναι ένας ιδιώτης που σε συνεργασία με ένα Πανεπιστήμιο έχει μπροστά του εγκαίρως μια καλή ιδέα που θα τον βάλει ως έναν από τους πρώτους παίκτες σε μια αναπτυσσόμενη αγορά και μάλιστα, η πορεία προς τα εκεί υποστηρίζεται εν μέρει από κοινοτικά χρήματα.
Και τώρα η πραγματικότητα. Δύο χρόνια μετά, η ιδιωτική εταιρία δηλώνει καθυστέρηση στην εκτέλεση του έργου χωρίς να έχει δώσει κανένα παρεμφερές μήνυμα στην πορεία, ενώ το Πανεπιστήμιο έχει ολοκληρώσει το έργο του και αναμένει τα αποτελέσματα της δουλειάς της εταιρίας, ώστε να "κουμπώσουν". Στο διάστημα αυτό ο επίκαιρος χαρακτήρας της ιδέας έχει ατονίσει, όπως θα συνέβαινε σε κάθε ιδέα που σχετίζεται με τεχνολογία. Η απάντηση στο ερώτημα "τι συνέβη και η εταιρία δεν εκμεταλλεύτηκε την ευκαιρία;" είναι απλή: η εταιρία χρησιμοποίησε εν πολλοίς την χρηματοδότηση για να πληρώσει λειτουργικά της έξοδα και όχι για τους σκοπούς του έργου. Οταν ασχολήθηκε με το αντικείμενο, απλά ήταν για να διαπιστώσει ότι δεν πρόκειται για τετριμμένο πόνημα. Σε κάθε περίπτωση η χρηματοδότηση από το ΚΠΣ δεν υποστήριξε μια στοχοθετημένη αναπτυξιακή πορεία, αλλά την ενασχόληση με "τρέχουσες υποχρεώσεις". Στο μεταξύ, χάθηκε το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα να είναι από τους πρώτους που θα διαμορφώσουν την συγκεκριμένη αγορά.
Η συγκεκριμένη περίπτωση, της οποίας έχουν αλλοιωθεί κάποια στοιχεία στη διήγηση για ευνόητους λόγους, δεν είναι, ασφαλώς, μοναδική. Οι "τεχνικές και διαχειριστικές" ευθύνες είναι ανιχνεύσιμες αν και είναι απίθανο να αποδοθούν ποτέ, καθότι τελικά το έργο θα έχει τα προβλεπόμενα "παραδοτέα". Η ουσία, όμως, παραμένει και συνοψίζεται σε μια φράση που σε κρίσεις ειλικρίνειας θα γράφονταν σε πολλές προτάσεις έργων: "σκοπός του έργου είναι να μας ανατεθεί το έργο". Τα υπόλοιπα είναι αναγκαστική υποκρισία στις διατυπώσεις περί ανταγωνιστικότητας και τα σχετικά, μέχρις ότου ανατεθεί το έργο. Στη δε διαμαρτυρία του Πανεπιστημίου για τη χαμένη ευκαιρία να είναι ελληνικό ένα από τα πρώτα προϊόντα σε μια νευραλγική αγορά, ο εκπρόσωπος της εταιρίας αφού διαβεβαίωσε ότι τελικά "το έργο θα γίνει", είπε με στόμφο: "ε, δεν είμαστε και Αμερική για να βγάζουμε πρώτοι τα προϊόντα στις αγορές!". Ακριβώς! Δεν είμαστε, και ούτε πρόκειται να γίνουμε, ακριβώς επειδή δεν το πιστεύουμε. Αν το πιστεύαμε, μπορεί τα πράγματα να ήταν διαφορετικά...
Η ιστορία που ακολουθεί είναι αληθινή. Εταιρία τεχνολογίας αναλαμβάνει την εκτέλεση ερευνητικού προγράμματος που χρηματοδοτείται από το 3ο ΚΠΣ σε σύμπραξη με ελληνικό Πανεπιστήμιο. Αντικείμενο είναι η υλοποίηση μιας καινοτομικής ιδέας του Πανεπιστημίου, η οποία εμπίπτει σε ένα μέρος στην εταιρία και σε ένα άλλο στο ίδιο το Πανεπιστήμιο. Η ιδέα περιλαμβάνει την ανάπτυξη τεχνολογικών προϊόντων που μπορούν να καταστήσουν τον φορέα που τα εκμεταλλεύεται ιδιαίτερα ανταγωνιστικό στη διεθνή αγορά η οποία μόλις και διαμορφώνεται στον συγκεκριμένο τομέα. Η θέση αυτή υποστηρίζεται εξαρχής και από το Πανεπιστήμιο και συμφωνείται ότι η χρηματοδότηση από το ΚΠΣ απλά διευκολύνει μια πορεία που ούτως ή άλλως έπρεπε να ακολουθηθεί και από τα δύο μέρη. Τα δε χρονοδιαγράμματα του έργου είναι τυπικά, διότι ο επίκαιρος χαρακτήρας της ιδέας κάνει την υλοποίησή της επιτακτική, με τη δε συμβολή του ΚΠΣ απλά θα γίνει ευκολότερη.
Κάπου εκεί, εξάλλου, βρίσκεται και το πνεύμα των προγραμμάτων αυτού του τύπου: να υποστηρίξουν καινοτομικές ενέργειες που ένας ιδιωτικός τομέας ούτως ή άλλως σκόπευε να αναλάβει. Η πρόταση κατατίθεται, εγκρίνεται και ξεκινά να υλοποιείται ένα χρόνο μετά, με ορίζοντα ουσιαστικής ολοκλήρωσης το καλοκαίρι που μας πέρασε. Η χρηματοδότηση είναι κανονική, δηλαδή δεν εμφανίζει καθυστερήσεις και γενικά πουθενά στον ορίζοντα δεν φαίνεται "αντικειμενικός" λόγος καθυστέρησης.
Για τον εξωτερικό παρατηρητή η εικόνα είναι ένας ιδιώτης που σε συνεργασία με ένα Πανεπιστήμιο έχει μπροστά του εγκαίρως μια καλή ιδέα που θα τον βάλει ως έναν από τους πρώτους παίκτες σε μια αναπτυσσόμενη αγορά και μάλιστα, η πορεία προς τα εκεί υποστηρίζεται εν μέρει από κοινοτικά χρήματα.
Και τώρα η πραγματικότητα. Δύο χρόνια μετά, η ιδιωτική εταιρία δηλώνει καθυστέρηση στην εκτέλεση του έργου χωρίς να έχει δώσει κανένα παρεμφερές μήνυμα στην πορεία, ενώ το Πανεπιστήμιο έχει ολοκληρώσει το έργο του και αναμένει τα αποτελέσματα της δουλειάς της εταιρίας, ώστε να "κουμπώσουν". Στο διάστημα αυτό ο επίκαιρος χαρακτήρας της ιδέας έχει ατονίσει, όπως θα συνέβαινε σε κάθε ιδέα που σχετίζεται με τεχνολογία. Η απάντηση στο ερώτημα "τι συνέβη και η εταιρία δεν εκμεταλλεύτηκε την ευκαιρία;" είναι απλή: η εταιρία χρησιμοποίησε εν πολλοίς την χρηματοδότηση για να πληρώσει λειτουργικά της έξοδα και όχι για τους σκοπούς του έργου. Οταν ασχολήθηκε με το αντικείμενο, απλά ήταν για να διαπιστώσει ότι δεν πρόκειται για τετριμμένο πόνημα. Σε κάθε περίπτωση η χρηματοδότηση από το ΚΠΣ δεν υποστήριξε μια στοχοθετημένη αναπτυξιακή πορεία, αλλά την ενασχόληση με "τρέχουσες υποχρεώσεις". Στο μεταξύ, χάθηκε το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα να είναι από τους πρώτους που θα διαμορφώσουν την συγκεκριμένη αγορά.
Η συγκεκριμένη περίπτωση, της οποίας έχουν αλλοιωθεί κάποια στοιχεία στη διήγηση για ευνόητους λόγους, δεν είναι, ασφαλώς, μοναδική. Οι "τεχνικές και διαχειριστικές" ευθύνες είναι ανιχνεύσιμες αν και είναι απίθανο να αποδοθούν ποτέ, καθότι τελικά το έργο θα έχει τα προβλεπόμενα "παραδοτέα". Η ουσία, όμως, παραμένει και συνοψίζεται σε μια φράση που σε κρίσεις ειλικρίνειας θα γράφονταν σε πολλές προτάσεις έργων: "σκοπός του έργου είναι να μας ανατεθεί το έργο". Τα υπόλοιπα είναι αναγκαστική υποκρισία στις διατυπώσεις περί ανταγωνιστικότητας και τα σχετικά, μέχρις ότου ανατεθεί το έργο. Στη δε διαμαρτυρία του Πανεπιστημίου για τη χαμένη ευκαιρία να είναι ελληνικό ένα από τα πρώτα προϊόντα σε μια νευραλγική αγορά, ο εκπρόσωπος της εταιρίας αφού διαβεβαίωσε ότι τελικά "το έργο θα γίνει", είπε με στόμφο: "ε, δεν είμαστε και Αμερική για να βγάζουμε πρώτοι τα προϊόντα στις αγορές!". Ακριβώς! Δεν είμαστε, και ούτε πρόκειται να γίνουμε, ακριβώς επειδή δεν το πιστεύουμε. Αν το πιστεύαμε, μπορεί τα πράγματα να ήταν διαφορετικά...
1.7.05
Το επάγγελμα του μέλλοντος
[Περιοδικό ne.o. - Ιούλιος 2005]
Οι εξελίξεις για το "ασφαλιστικό" έχουν για μια ακόμη φορά τον πρώτο λόγο στην απογευματινή δημοσιότητα. Οι συμφωνίες των παρατάξεων, οι πολιτικές των κομμάτων που στηρίζουν τις παρατάξεις, και πολλά άλλα, αναλύονται και σχολιάζονται από δημοσιογράφους που εδώ και χρόνια "έθαβαν" το θέμα ενώ όφειλαν να αναδεικνύουν τη σπουδαιότητά του. Στις αναλύσεις συμμετέχουν κατά περίπτωση διάφοροι ειδικοί επί του θέματος, αναλυτές της ευρωπαϊκής πραγματικότητας, τηλεπερσόνες κάθε είδους που για κάποιο λόγο "πουλάνε", καθώς και οι πολιτικοί άνδρες των οποίων η απραξία, η ανικανότητα, η αναποτελεσματικότητα, η αδιαφορία ή και ο δόλος - διαλέξτε - δημιούργησαν το πρόβλημα του "ασφαλιστικού" και όχι μόνο.
Στο φως της δημοσιότητας έρχονται τρελές αλήθειες τις οποίες πολλοί γνώριζαν και λίγοι τολμούσαν να εκφράσουν. "Ειδικές κατηγορίες εργαζομένων" που υπηρετούσαν σε παραδοσιακούς παράδεισους εκλογικής πελατείας, είχαν επιτύχει εντυπωσιακά προνόμια: παροχές πάσης φύσεως σε είδος, παχυλά εφάπαξ, προνομιακές δανειοδοτήσεις, και ασφαλώς, ανθρώπινες συντάξεις. Η μηχανή του χρόνου όμως, η τεχνολογία, σπρώχνει το χρόνο γρηγορότερα από όσο χρειάζεται για να γίνουν μέρος της ιστορίας όλοι αυτοί οι σύγχρονοι πολιτικοί άνδρες προτού τα αδιέξοδα αναδυθούν. Ετσι, η εκ Βρυξελλών ορμώμενη παρέμβαση, είναι απλά χάδι μπροστά στα όσα περιμένουν τις επερχόμενες γενιές, τα οποία οφείλονται στις πρακτικές που οι προηγούμενες γενιές επέτρεψαν να εφαρμοστούν. "Αμαρτίες γονέων", λέει η παροιμία, μόνο που τα "παιδευόμενα τέκνα" δεν έχουν τη γνώση να αντιληφθούν την ιστορική πραγματικότητα, και η μόνη τους αντίδραση είναι δυστυχώς η ενστικτώδης αντίδραση του αδαούς πεινασμένου.
Κοντολογίς, χρήματα για παχυλές συντάξεις, επιδόματα και λοιπά προνόμια δεν υπάρχουν πλέον στους κρατικούς φορείς. Ετσι, η "γραμμή" είναι η γνωστή από την εποχή που κυβερνούσαν οι "Σοσιαλιστές": η προς τα κάτω εξίσωση των πάντων. "Ολοι στο ΙΚΑ, και βλέπουμε αν και τι συντάξεις θα πάρετε". Στο μεταξύ, όσοι προνομιούχοι προλάβουν εγκαταλείπουν άτακτα το πλοίο με ελαφρά πηδηματάκια, ενώ τα ευρωπαϊκά δικαστήρια αποκτούν τους πελάτες του μελλοντικού "ΛΑΦΚΑ" που όμως θα απασχολήσει μελλοντικούς κυβερνώντες, δηλαδή (κάποιοι νομίζουν ότι) είναι "τρεις πιθαμές" μακριά από ξέρετε τι των σημερινών.
Με απλά λόγια, καθένας πρέπει να φροντίσει μόνος του για τη σύνταξή του, αντιμετωπίζοντας τις ασφαλιστικές κρατήσεις ως άλλη μία φορολογία που δεν υπάρχει τρόπος να αποφύγει. Το πώς ακριβώς θα το κάνει αυτό, επαφίεται στην εφευρετικότητα (που μπορεί να έχει) και τις γνώσεις (που αν απόκτησε μόνο στο ελληνικό σχολείο, μάλλον δεν έχει). Η ιστορία τρέχει γρήγορα, και τόσο η εφευρετικότητα και οι γνώσεις, όσο και η πολιτική των κυβερνώντων, θα κριθούν σε αυτή τη ζωή όλων μας και όχι σε κάποια επόμενη.
Ολα τα παραπάνω ακούγονται "συνταρακτικά" από τους απανταχού παντοφλοφόρους τηλεθωρούντες, πλην μίας κατηγορίας: αυτής των εργαζομένων στην πληροφορική και τα συναφή επαγγέλματα. Γι αυτούς τα πράγματα ήταν πάντα έτσι. Δεν είχαν ποτέ ωράριο, δεν είχαν καμία ιδιαίτερη ασφάλιση και κανένα δια βίου προνόμιο. Πολλοί είχαν και έχουν ΙΚΑ, πολλοί που αμείβονται με δελτίο έχουν ΤΕΒΕ, οι μηχανικοί έχουν το ταμείο τους το οποίο μπορεί και να τη γλυτώσει μαζί με τα ταμεία γιατρών και δικηγόρων, και κάποιοι έχουν και "εταιρική ασφάλιση" ως προνόμιο, αλλά μην περιμένετε τίποτε εντυπωσιακό. Κανείς τους δεν έχει ωράριο, επαγγελματικό δικαίωμα, δικαίωμα στη δουλειά, και γενικά τίποτε "παλαιοκομματικό". Γι αυτό φρόντισε ο Τεχνικός Σύμβουλος της Πολιτείας (το ΤΕΕ) μαζί με τους "θα-ήθελα-να-ήμουν-μηχανικός-από-ΑΕΙ" τύπους κάποιας ΕΠΥ, που σε μια απροσδιόριστη πλέον παρελθούσα στιγμή κατάφεραν τη μη θεσμοθέτηση των νέων τεχνικών επαγγελμάτων. Και πάλι όμως, με μια ερμηνεία που βασίζεται στη σύγχρονη μόδα της απελευθέρωσης των "κλειστών επαγγελμάτων", και αυτή η εξέλιξη έβλεπε "μπροστά". Ετσι είναι η πληροφορική: το επάγγελμα του μέλλοντος, όχι μόνο ως προς το αντικείμενο, αλλά και ως προς τους όρους εξάσκησής του. Τώρα οι όροι αυτοί απλά θα εφαρμοστούν και στα άλλα επαγγέλματα...
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)
Αναρτήσεις
